સોના-ચાંદીના ભાવમાં આજે એટલે કે 19 માર્ચે ઘટાડો જોવા મળ્યો. ઇન્ડિયા બુલિયન એન્ડ જ્વેલર્સ એસોસિએશન (IBJA) અનુસાર, એક કિલો ચાંદીની કિંમત 20 હજાર રૂપિયા ઘટીને 2.30 લાખ રૂપિયા પર આવી ગઈ છે. આ પહેલા તેની કિંમત 2.50 લાખ રૂપિયા પ્રતિ કિલો હતી. જ્યારે, 10 ગ્રામ 24 કેરેટ સોનું 8 હજાર રૂપિયા ઘટીને 1.48 લાખ રૂપિયા પર આવી ગયું છે. આ પહેલા 18 માર્ચે સોનું 1.56 લાખ રૂપિયા પ્રતિ 10g હતું. અમેરિકા-ઈરાન યુદ્ધના કારણે સોનું 5 કારોબારી દિવસમાં 13 હજાર અને ચાંદી 38 હજાર સસ્તી થઈ છે. સોનાની કિંમત: ₹1.76 લાખથી ₹1.48 લાખ સુધી સોનામાં આ વર્ષની શરૂઆતમાં તેજી જોવા મળી હતી, પરંતુ છેલ્લા કેટલાક અઠવાડિયામાં નફાખોરી અને વૈશ્વિક કારણોસર તેમાં ઘટાડો થયો છે. ચાંદીની કિંમતોમાં મોટો ઘટાડો: ₹3.86 લાખથી ₹2.30 લાખ સુધી ચાંદીમાં સોનાની સરખામણીમાં ઘણો વધુ ઉતાર-ચઢાવ જોવા મળ્યો છે. તે તેના ઓલ ટાઈમ હાઈથી ખૂબ જ ઝડપથી નીચે આવી છે. ઘટાડાના મુખ્ય કારણો: મેટલ છોડીને ‘કેશ’ પર ભરોસો સામાન્ય રીતે યુદ્ધના માહોલમાં સોના-ચાંદીના ભાવ વધે છે, પરંતુ આ વખતે સ્થિતિ થોડી અલગ છે: રોકડની બચત: મિડલ ઇસ્ટ યુદ્ધને કારણે રોકાણકારો જોખમ લેવા માંગતા નથી. તેઓ પોતાનું સોનું અને ચાંદી વેચીને ‘રોકડ’ ભેગી કરી રહ્યા છે જેથી અનિશ્ચિતતાના સમયે તેમની પાસે રોકડ રહે. પ્રોફિટ બુકિંગ: જાન્યુઆરીમાં કિંમતો રેકોર્ડ સ્તરે પહોંચી ગઈ હતી, તેથી મોટા રોકાણકારોએ ઊંચા ભાવે પોતાની હોલ્ડિંગ વેચવાનું શરૂ કરી દીધું, જેના કારણે બજારમાં સપ્લાય વધી ગઈ અને કિંમતો ઘટી ગઈ. વ્યાજ દરોની અસર: અમેરિકામાં ફેડરલ રિઝર્વ દ્વારા વ્યાજ દરો અંગે કડક વલણ અપનાવવાથી પણ કિંમતી ધાતુઓની ચમક થોડી ઝાંખી પડી છે. કોમોડિટી એક્સપર્ટ અજય કેડિયાના મતે સોના-ચાંદીના ભાવમાં આગળ પણ આ ઘટાડો ચાલુ રહી શકે છે. આના કારણે સોનું 1.50 લાખ અને ચાંદી 2.50 લાખ રૂપિયા સુધી આવી શકે છે. આવી સ્થિતિમાં રોકાણકારોએ હાલ સોના-ચાંદીમાં રોકાણ કરવાનું ટાળવું જોઈએ. જ્વેલર્સ પાસેથી સોનું ખરીદતી વખતે આ 2 બાબતોનું ધ્યાન રાખો 1. સર્ટિફાઇડ ગોલ્ડ જ ખરીદો: હંમેશા બ્યુરો ઓફ ઇન્ડિયન સ્ટાન્ડર્ડ (BIS) નો હોલમાર્ક લગાવેલું સર્ટિફાઇડ ગોલ્ડ જ ખરીદો. આ નંબર આલ્ફાન્યુમેરિક એટલે કે આ રીતે હોઈ શકે છે- AZ4524. હોલમાર્કિંગથી ખબર પડે છે કે સોનું કેટલા કેરેટનું છે. 2. કિંમત ક્રોસ ચેક કરો: સોનાનું સાચું વજન અને ખરીદીના દિવસે તેની કિંમત ઘણા સ્રોતો (જેમ કે ઇન્ડિયા બુલિયન એન્ડ જ્વેલર્સ એસોસિએશનની વેબસાઇટ) પરથી ક્રોસ ચેક કરો. સોનાનો ભાવ 24 કેરેટ, 22 કેરેટ અને 18 કેરેટના હિસાબે અલગ-અલગ હોય છે. અસલી ચાંદીને ઓળખવાના 4 રીતો મેગ્નેટ ટેસ્ટ: અસલી ચાંદી ચુંબક સાથે ચોંટતી નથી. જો ચોંટી જાય તો નકલી છે. આઇસ ટેસ્ટ: ચાંદી પર બરફ મૂકો. અસલી ચાંદી પર બરફ ખૂબ ઝડપથી પીગળશે. સ્મેલ ટેસ્ટ: અસલી ચાંદીમાં ગંધ હોતી નથી. નકલીમાં કોપર જેવી ગંધ આવી શકે છે. ક્લોથ ટેસ્ટ: ચાંદીને સફેદ કપડાથી ઘસો. જો કાળું નિશાન થાય તો અસલી છે.