Govt Approves ₹10,000 Cr Fund to Cap Jet Fuel Prices
નવી દિલ્હી2 કલાક પેહલા
- કૉપી લિંક
મિડલ ઈસ્ટ સંઘર્ષ વચ્ચે સરકારે એરલાઈન્સ કંપનીઓ, ઓઈલ માર્કેટિંગ કંપનીઓ (OMCs) અને હવાઈ મુસાફરોને રાહત આપવા માટે ₹10,000 કરોડના એવિએશન ટર્બાઈન ફ્યુઅલ (ATF) પ્રાઈસ સ્ટેબિલાઈઝેશન ફંડને મંજૂરી આપી. આ ઉપરાંત, સરકારે ઘરેલુ ઉડાનો માટે ATFની કિંમત ₹75.60 પ્રતિ લિટર પર ફિક્સ (કેપ) કરી દીધી છે. ATFની વધતી કિંમતોને સ્થિર કરવા માટે આ નિર્ણયો લેવામાં આવ્યા છે.
બુધવારે (3 જૂન) નવી દિલ્હીમાં યોજાયેલી કેન્દ્રીય કેબિનેટ મીટિંગમાં આ ફંડને મંજૂરી આપવામાં આવી છે. આ ફંડ ATFની કિંમતોમાં થતા ઉતાર-ચઢાવને નિયંત્રિત કરશે. આ ફંડનો ઉપયોગ ઘરેલુ અને આંતરરાષ્ટ્રીય બંને પ્રકારના હવાઈ ઓપરેશન્સ માટે કરવામાં આવશે.
માર્ચથી મે મહિના વચ્ચે 2.5 ગણા વધ્યા ભાવ, ₹75.6 પર કેપિંગ
સરકારના મતે, મિડલ ઈસ્ટ સંકટને કારણે આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં હવાઈ ઈંધણ (ATF)ની કિંમતોમાં ભારે ઉછાળો આવ્યો છે. માર્ચ 2026માં ATFની કિંમત જે 60.5 રૂપિયા પ્રતિ લિટર હતી, તે મે 2026માં બમણાથી પણ વધુ વધીને 142 રૂપિયા પ્રતિ લિટરને પાર પહોંચી ગઈ છે.
વધતી કિંમતોમાંથી રાહત આપવા માટે સરકારે ઘરેલુ ઉડાનો માટે ATF ની કિંમત 75.6 રૂપિયા પ્રતિ લિટર પર કેપ (મહત્તમ મર્યાદા નક્કી) કરી દીધી છે. એરલાઇન્સ કંપનીઓના કુલ ઓપરેટિંગ ખર્ચમાં એકલા ATF નો હિસ્સો લગભગ 40% હોય છે. આવી સ્થિતિમાં, કિંમતોમાં આવેલા આ ઝડપી ઉછાળે એરલાઇન્સ અને તેલ કંપનીઓ બંને પર મોટું આર્થિક દબાણ ઊભું કર્યું હતું.
નવા ફંડથી થનારા 6 મોટા ફાયદા
સરકારે જણાવ્યું છે કે ₹10,000 કરોડના આ નવા ફંડની મદદથી એવિએશન સેક્ટરને આ 6 મોટા ફાયદા મળશે…
- કિંમતોમાં સ્થિરતા: ભારતીય શેડ્યૂલ્ડ એરલાઇન્સ માટે ATF ની કિંમતો સ્થિર રાખવામાં મદદ મળશે.
- ઓપરેશન્સ ચાલુ રહેશે: વિમાન કંપનીઓના કામકાજ અને ઉડાનોમાં કોઈપણ પ્રકારની અડચણ કે અવરોધને રોકી શકાશે.
- ભાડામાં વધારો નહીં થાય: વૈશ્વિક સ્તરે ઇંધણ મોંઘું હોવા છતાં હવાઈ મુસાફરોને ભાડામાં થતા ભારે વધારાથી બચાવી શકાશે.
- 77 લાખ નોકરીઓ સુરક્ષિત: આ નિર્ણયથી એવિએશન ઇકોસિસ્ટમ પર નિર્ભર લગભગ 77 લાખ લોકોના રોજગાર અને નોકરીઓની સુરક્ષા થશે.
- ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરનું રક્ષણ: એરલાઇન્સ ઓપરેશન્સને વ્યવહારુ બનાવીને એરપોર્ટ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરમાં કરવામાં આવેલા મોટા પબ્લિક ઇન્વેસ્ટમેન્ટને સુરક્ષિત રાખવામાં આવશે.
- કનેક્ટિવિટી જાળવી રાખવામાં આવશે: પાકિસ્તાન એરસ્પેસ બંધ હોવા છતાં યુરોપ, ઉત્તર અમેરિકા અને સેન્ટ્રલ એશિયા માટે પ્રાદેશિક અને આંતરરાષ્ટ્રીય કનેક્ટિવિટી જાળવી રાખવામાં મદદ મળશે.
કેન્દ્રીય મંત્રી અશ્વિની વૈષ્ણવ.
કેબિનેટ મીટિંગના અન્ય મોટા નિર્ણયો
1. દિલ્હી-NCR માંથી 2 લાખથી વધુ જૂના ટ્રક અને બસો હટાવવામાં આવશે
દિલ્હી-NCR માં વધતા પ્રદૂષણને રોકવા માટે ₹5,041 કરોડની વાહન રિપ્લેસમેન્ટ યોજનાને મંજૂરી મળી છે. આ અંતર્ગત દિલ્હી, હરિયાણા, યુપી અને રાજસ્થાનના સરહદી વિસ્તારોમાંથી 1.9 લાખથી વધુ જૂના ડીઝલ ટ્રકો અને 16,000 જૂની બસોને બદલવામાં આવશે. તેમની જગ્યાએ BS-VI માનકવાળા અથવા ઇલેક્ટ્રિક વાહનો લાવવામાં આવશે.
2. દેશને મળશે નવા હાઈવે, ઓડિશા-તમિલનાડુને મોટી ભેટ
ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરને મજબૂત કરવા માટે દેશમાં ₹24,200 કરોડના હાઈવે પ્રોજેક્ટ્સને મંજૂરી આપવામાં આવી છે. તેમાં સૌથી મોટો હિસ્સો ઓડિશા અને તેલંગાણાના ફાળે ગયો છે.
કોસ્ટલ હાઈવે: રામેશ્વરમ, કોણાર્ક અને પારાદીપને જોડવા માટે ₹8,301 કરોડના ખર્ચે કોસ્ટલ કોરિડોર બનાવવામાં આવશે.
તેલંગાણા: રાજ્યમાં હાઈવે વિસ્તરણ માટે ₹7,597 કરોડના પ્રોજેક્ટને લીલી ઝંડી મળી છે.
બિહાર: NH-31 અને NH-231 ના ખગડિયા-પૂર્ણિયા રૂટને હવે ફોર-લેન બનાવવામાં આવશે.
મધ્યપ્રદેશ: એમપીના વિકાસ માટે NH-347B ના અપગ્રેડેશનને મંજૂરી આપવામાં આવી છે.
OMC ને વ્યાજમુક્ત એડવાન્સ તરીકે મળશે બજેટરી સહાય
કેન્દ્રીય મંત્રી અશ્વિની વૈષ્ણવે જણાવ્યું કે સરકારે શેડ્યુલ્ડ ઇન્ડિયન એરલાઇન્સને તેમના ઘરેલું અને આંતરરાષ્ટ્રીય ઓપરેશન્સ માટે ATF પ્રાઇસ સ્ટેબિલાઇઝેશન સપોર્ટ આપવાનો નિર્ણય કર્યો છે. આ માટે ઓઇલ માર્કેટિંગ કંપનીઓ (OMCs) ને મહત્તમ ₹10,000 કરોડ સુધીની વન-ટાઇમ બજેટરી સહાય મંજૂર કરવામાં આવી છે.
આંતરરાષ્ટ્રીય કિંમતો ઓછી થતાં સરકાર પૈસા પાછા લેશે
સરકારની આ સહાય સંપૂર્ણપણે અસ્થાયી છે. જ્યારે આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ATF ની કિંમતો ઓછી (મધ્યમ) થઈ જશે, ત્યારે OMC પાસેથી તફાવતની રકમ (ડિફરન્શિયલ અમાઉન્ટ) પાછી વસૂલવામાં આવશે.
આ વસૂલ કરાયેલી રકમને ભારતના કન્સોલિડેટેડ ફંડમાં પાછી જમા કરવામાં આવશે. આ વ્યવસ્થા ત્યાં સુધી ચાલુ રહેશે જ્યાં સુધી સંપૂર્ણ સહાયતા રાશિને સંપૂર્ણપણે રિકવર અને સેટલ ન કરી લેવાય.
ઓ.એમ.સી. અને એરલાઇન્સ વચ્ચે એમ.ઓ.યુ. થશે
આ સ્કીમ તે તમામ શેડ્યુલ્ડ ઇન્ડિયન કેરિયર્સ (એરલાઇન્સ) માટે ઉપલબ્ધ થશે જેઓ તેમાં સામેલ થવા ઈચ્છુક છે. આ લાભ ઘરેલુ અને ઇન્ટરનેશનલ બંને પ્રકારના ઓપરેશન્સ પર મળશે.
આ વ્યવસ્થાને લાગુ કરવા માટે ભાગ લેનારી ભારતીય એરલાઇન્સ અને ઓ.એમ.સી. વચ્ચે એક સમજૂતી કરાર (એમ.ઓ.યુ.) પર હસ્તાક્ષર કરવામાં આવશે.
3 વર્ષ સુધી માત્ર ઓ.એમ.સી. પાસેથી જ એ.ટી.એફ. ખરીદી શકશે એરલાઇન્સ
આ વન-ટાઇમ અરેન્જમેન્ટ હેઠળ, યોજનામાં સામેલ થનારી એરલાઇન્સ મહત્તમ ત્રણ વર્ષના સમયગાળા સુધી માત્ર ઓ.એમ.સી. પાસેથી જ એ.ટી.એફ.ની ખરીદી કરશે.
જોકે, આ વ્યવસ્થા વાર્ષિક સમીક્ષા (એન્યુઅલ રિવ્યુ) હેઠળ રહેશે. જો સરકાર દ્વારા આપવામાં આવેલી એડવાન્સ રકમ ત્રણ વર્ષ પહેલાં જ સંપૂર્ણપણે વસૂલ થઈ જાય, તો આ વ્યવસ્થા તે જ સમયે સમાપ્ત થઈ જશે.
પ્રાઈસ સ્ટેબિલાઈઝેશન ફંડ (PSF) શું છે?
પ્રાઈસ સ્ટેબિલાઈઝેશન ફંડ સરકાર દ્વારા બનાવવામાં આવેલું એક વિશેષ ફંડ હોય છે, જેનો ઉદ્દેશ્ય કોઈ જરૂરી વસ્તુ (જેમ કે આ કિસ્સામાં હવાઈ ઈંધણ) ની કિંમતોમાં થતા ઉતાર-ચઢાવને રોકવાનો છે.
જ્યારે વૈશ્વિક બજારમાં કિંમતો ખૂબ વધી જાય છે, ત્યારે આ ફંડના પૈસાનો ઉપયોગ કંપનીઓ અને સામાન્ય લોકોને નુકસાનથી બચાવવા માટે કરવામાં આવે છે. કારણ કે આ એક ‘રિવોલ્વિંગ ફંડ’ છે, તેથી સ્થિતિ સામાન્ય થવા પર તે ફરીથી પોતાને રી-ફંડ અથવા રી-જનરેટ કરી લે છે.
latest video
news via inbox
Subscribe for the latest updates, promotions, and ads.
