Israel Gaza Troop Withdrawal Controversy; Netanyahu Facing Political Crisis
તેલ અવીવ6 કલાક પેહલા
- કૉપી લિંક
અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે 30 જુલાઈએ દાવો કર્યો હતો કે ગાઝાને લઈને ઐતિહાસિક સમજૂતી થઈ ગઈ છે. હમાસ હથિયાર છોડવા તૈયાર થઈ ગયું છે. આ સાથે જ ઈઝરાયલી સેના પણ ગાઝામાંથી પાછી હટી જશે.
ટ્રમ્પની જાહેરાત બાદ સવાલો પૂછાવા લાગ્યા છે કે શું ઈઝરાયલ ખરેખર ગાઝામાંથી પોતાની સેના હટાવી લેશે? આ જ શરત હવે ઈઝરાયલના રાજકારણમાં સૌથી મોટા વિવાદનું કારણ બની ગઈ છે. ઈઝરાયલમાં ઘણા નેતાઓ અને ત્યાંના મીડિયા આ સમજૂતીને લઈને નારાજ છે.
એક તરફ ટ્રમ્પ દાવો કરી રહ્યા છે કે ઈઝરાયલ આ સમજૂતીથી ખૂબ ખુશ છે. બીજી તરફ, ઈઝરાયલે અત્યાર સુધી આ અંગે કોઈ સત્તાવાર નિવેદન આપ્યું નથી.
અલ જઝીરાના રિપોર્ટ અનુસાર, ઈઝરાયલી સરકારના એક વરિષ્ઠ અધિકારીએ જણાવ્યું હતું કે જ્યાં સુધી હમાસ સંપૂર્ણપણે હથિયાર છોડી દેશે તેની પાકી ખાતરી ન થાય ત્યાં સુધી ગાઝામાંથી સેના હટાવવાનો પ્રશ્ન જ ઊભો થતો નથી.
અમેરિકાના ફ્લોરિડા સ્થિત માર-એ-લાગો ક્લબમાં પ્રેસ કોન્ફરન્સ દરમિયાન અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ, ઇઝરાયલના વડાપ્રધાન બેન્જામિન નેતન્યાહુ તરફ ઇશારો કરતા. ફોટો- 29 ડિસેમ્બર 2025નો છે.
ગાઝામાંથી સેના હટાવવાનો ઇઝરાયલમાં આટલો વિરોધ કેમ?
7 ઓક્ટોબર 2023ના રોજ હમાસના હુમલા બાદ ઇઝરાયલે ગાઝામાં મોટું સૈન્ય અભિયાન શરૂ કર્યું. ત્યારથી અત્યાર સુધીમાં 73 હજારથી વધુ પેલેસ્ટિનિયન માર્યા ગયા છે અને ગાઝાનો મોટો ભાગ તબાહ થઈ ગયો છે.
આમ છતાં, ઇઝરાયલમાં મોટી સંખ્યામાં લોકો હજુ પણ ગાઝા વિરુદ્ધ કડક સૈન્ય કાર્યવાહીના પક્ષમાં છે.
- મે મહિનામાં થયેલા એક સર્વેમાં 82% યહૂદી ઇઝરાયલીઓએ ગાઝાના પેલેસ્ટિનિયનોને તેમના ઘરોમાંથી હટાવવાનું સમર્થન કર્યું.
- 56% લોકોએ ઇઝરાયલની અંદર રહેતા પેલેસ્ટિનિયન નાગરિકોને પણ હટાવવાની વાત કરી.
સ્પષ્ટ છે કે ગાઝામાંથી સેના હટાવવાનો અને ત્યાં ફરીથી પેલેસ્ટિનિયન સરકાર પુનઃસ્થાપિત કરવાનો વિચાર ઇઝરાયલમાં ઘણા લોકોને પસંદ નથી. તેમને ડર છે કે જો સેના હટી જશે તો હમાસ ફરીથી મજબૂત બનીને 7 ઓક્ટોબર જેવો હુમલો કરી શકે છે.
આ જ કારણ છે કે સરકારના ઘણા મંત્રીઓ ગાઝામાં પણ વેસ્ટ બેંકની જેમ યહૂદી વસાહતો સ્થાપવાની હિમાયત કરી ચૂક્યા છે. આવી સ્થિતિમાં ગાઝામાંથી સેનાની વાપસી અને પુનર્નિર્માણની યોજનાનો વિરોધ થવો સ્વાભાવિક માનવામાં આવે છે.
કયા નેતાઓએ સૌથી વધુ વિરોધ કર્યો?
બેઝલેલ સ્મોટ્રિચ: નાણા પ્રધાન નેતન્યાહુ સરકારમાં નાણા પ્રધાન રહેલા સ્મોટ્રિચે કહ્યું કે ગાઝામાંથી ઇઝરાયલી સેના હટવી ન જોઈએ. હમાસના લોકો પાસેથી હથિયારો છીનવી લેવા એ જ પહેલી શરત છે. આખરે ઇઝરાયલ સમગ્ર ગાઝા પર નિયંત્રણ મેળવશે અને ત્યાં ફરીથી યહૂદી વસાહતો સ્થાપિત કરવામાં આવશે.
ઇતમાર બેન ગ્વિર: રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા પ્રધાન
બેન ગ્વિરે ટ્રમ્પના પ્લાનને ખરાબ ગણાવતા કહ્યું કે જો હમાસના ઉગ્રવાદીઓને નિશાન બનાવવાનું બંધ કરવામાં આવ્યું, તો તેમને આગલો હુમલો કરવાની તક મળી જશે. ગાઝામાં સૈન્ય કાર્યવાહી ચાલુ રહેવી જોઈએ અને ત્યાંથી લોકોના સ્થળાંતરને પ્રોત્સાહન આપવું જોઈએ.
ઇતમાર બેન ગ્વિર (ડાબે) અને બેઝલેલ સ્મોટ્રિચ (જમણે) બંને ઇઝરાયલના સૌથી કટ્ટરપંથી નેતાઓ માનવામાં આવે છે. બંને નેતન્યાહુ સરકારને 4 વર્ષથી સમર્થન આપી રહ્યા છે.
ગાડી આઇઝનકોટ: પૂર્વ આર્મી ચીફ ટ્રમ્પની જાહેરાતનો વિરોધ માત્ર કટ્ટર દક્ષિણપંથી નેતાઓ જ નથી કરી રહ્યા. પૂર્વ સેના પ્રમુખ ગાડી આઇઝનકોટ પણ તેના વિરુદ્ધ માનવામાં આવે છે. આ વર્ષે ઓક્ટોબરમાં યોજાનારી ચૂંટણીમાં ગાડીને નેતન્યાહુના સૌથી મોટા વિરોધી માનવામાં આવે છે.
ગાડીએ કહ્યું કે જો હમાસની સૈન્ય અને રાજકીય તાકાત સંપૂર્ણપણે ખતમ નહીં થાય, તો તે ઇઝરાયલની મોટી નિષ્ફળતા હશે. તેમણે એમ પણ કહ્યું કે હમાસ પહેલા જેટલો જ મજબૂત થઈ ગયો છે.
ગાડી આઈઝનકોટ દ્વારા ગયા વર્ષે સપ્ટેમ્બરમાં યાશર પાર્ટીની રચના કરવામાં આવી હતી. તેઓ આ ચૂંટણીમાં નેતન્યાહુને પડકારશે.
નેતન્યાહુ સૌથી મુશ્કેલ પરિસ્થિતિમાં શા માટે છે?
વડાપ્રધાન બેન્જામિન નેતન્યાહુએ હજુ સુધી આ કરાર પર જાહેરમાં કંઈ કહ્યું નથી. પરંતુ રાજકીય વિશ્લેષકોનું માનવું છે કે કદાચ તેમની મૌન જ દર્શાવે છે કે તેઓ કેટલી મુશ્કેલ પરિસ્થિતિમાં છે.
એક તરફ ટ્રમ્પ છે, જે આ કરારને પોતાની મોટી રાજદ્વારી જીત માની રહ્યા છે. બીજી તરફ નેતન્યાહુના પોતાના કટ્ટર દક્ષિણપંથી સહયોગીઓ છે, જે ગાઝામાંથી સેના હટાવવાની સખત વિરુદ્ધ છે.
જો નેતન્યાહૂ ગાઝામાંથી સેના હટાવવા સંમત થાય છે, તો ચૂંટણી પહેલા તેમના કટ્ટર દક્ષિણપંથી સહયોગીઓ અને મતદારો તેમનાથી દૂર થઈ શકે છે. બીજી તરફ, જો તેઓ કરારને સંપૂર્ણપણે નકારી કાઢે છે, તો ટ્રમ્પ અને અમેરિકા નારાજ થઈ શકે છે.
નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે નેતન્યાહૂ કદાચ મધ્યમ માર્ગ અપનાવશે. એટલે કે, કેટલાક વિસ્તારોમાંથી સેના પાછી ખેંચવાનો દેખાવ કરશે, પરંતુ ગાઝામાંથી સંપૂર્ણપણે બહાર નહીં નીકળે.
ટ્રમ્પને નારાજ કરવા નેતન્યાહુ માટે ખૂબ મુશ્કેલ
નેતન્યાહુ પર દબાણ માત્ર ઇઝરાયલની અંદરથી જ નહીં, પરંતુ અમેરિકા તરફથી પણ છે. કેલિફોર્નિયા યુનિવર્સિટીના પ્રોફેસર ડોવ વેક્સમેન અનુસાર, ચૂંટણીના બરાબર પહેલાં નેતન્યાહુ ટ્રમ્પ સાથે સંબંધો બગાડવાનું જોખમ લેવા માંગશે નહીં.
તાજેતરના સમયમાં ઇઝરાયલમાં આ ચર્ચા વધી છે કે ટ્રમ્પ સરકારનું વલણ પહેલાં જેવું રહ્યું નથી. પરંતુ આ અંગે લગભગ બધાનો એક જ મત છે કે અમેરિકાનો સૈન્ય અને સુરક્ષા સહયોગ ઇઝરાયલ માટે જરૂરી છે.
આથી વિપક્ષ નેતન્યાહુને સતત ચેતવણી આપતો રહ્યો છે કે જો અમેરિકા સાથે સંબંધો બગડશે, તો તેનો રાજકીય નુકસાન તેમને જ ભોગવવું પડશે.
આ ઉપરાંત, ભ્રષ્ટાચારના કેસોનો સામનો કરી રહેલા નેતન્યાહૂને ટ્રમ્પ પાસેથી રાજકીય અને નૈતિક સમર્થનની અપેક્ષા છે. નેતન્યાહૂ એ પણ ઈચ્છતા હશે કે ટ્રમ્પ ચૂંટણીના માહોલમાં તેમના માટે કોઈ મોટો રાજદ્વારી કે રાજકીય ફાયદો કરાવી શકે.
આમાં સાઉદી અરેબિયા અને ઇઝરાયલ વચ્ચે સંબંધો સામાન્ય કરાવવા જેવો મોટો કરાર અથવા તેમની વિરુદ્ધ ચાલી રહેલા કાનૂની કેસો પર સમર્થન જેવા પગલાં પણ શામેલ હોઈ શકે છે.
શું ખરેખર ઇઝરાયલ ગાઝામાંથી નીકળી જશે?
આ સવાલનો જવાબ હાલમાં ‘ના’ મળતો દેખાઈ રહ્યો છે. નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે ગાઝામાંથી ઇઝરાયલી સેનાની સંપૂર્ણ વાપસીની સંભાવના લગભગ અશક્ય છે.
નેતન્યાહૂ ટ્રમ્પને એ બતાવી શકે છે કે કરાર આગળ વધી રહ્યો છે. આ માટે તેઓ કરારની ઘોષણા, હસ્તાક્ષર સમારોહ અથવા બીજું કંઈક કરવાનો ઢોંગ કરી શકે છે, પરંતુ તેનો અર્થ એ નથી કે ઇઝરાયલ ગાઝામાંથી સેના હટાવી લેશે.
નિષ્ણાતોના મતે, ગાઝામાંથી સેના ન હટાવવી એ માત્ર ચૂંટણીલક્ષી કે રાજકીય મજબૂરી નથી. આ નેતન્યાહુની સુરક્ષા નીતિનો પણ એક મહત્વપૂર્ણ ભાગ છે. તેમનું હંમેશા માનવું રહ્યું છે કે જોખમોને રોકવા માટે ઇઝરાયલે તેની સરહદોની બહાર પણ સૈન્ય હાજરી જાળવી રાખવી જોઈએ. આવી સ્થિતિમાં, ચૂંટણી નજીક આવતા, નેતન્યાહુ ગાઝામાંથી પીછેહઠ કરવાને બદલે વધુ કડક વલણ અપનાવી શકે છે.
latest video
news via inbox
Subscribe for the latest updates, promotions, and ads.
