New Income Tax Rules 2026 Draft Released; 333 Rules, 190 Forms

Last Updated: February 8, 2026By Gujarat Abroad

નવી દિલ્હી24 મિનિટ પેહલા

કૉપી લિંક

આવકવેરા વિભાગે શનિવારે ‘આવકવેરા નિયમો, 2026’ નો નવો ડ્રાફ્ટ બહાર પાડ્યો છે. આ નવા નિયમો આગામી નાણાકીય વર્ષ એટલે કે 1 એપ્રિલ 2026 થી અમલમાં આવશે. સરકારનો ઉદ્દેશ્ય ટેક્સ ફાઇલિંગ પ્રક્રિયાને સરળ બનાવવાનો અને સામાન્ય કરદાતાઓ માટે નિયમોને સરળ બનાવવાનો છે.

નવા પ્રસ્તાવિત ડ્રાફ્ટમાં નિયમો અને ફોર્મની સંખ્યામાં પણ ઘટાડો કરવામાં આવ્યો છે. અત્યાર સુધી અમલમાં રહેલા ‘આવકવેરા નિયમો, 1962’ માં કુલ 511 નિયમો અને 399 ફોર્મ હતા. નવા ડ્રાફ્ટમાં તેમને ઘટાડીને હવે માત્ર 333 નિયમો અને 190 ફોર્મ કરી દેવામાં આવ્યા છે.

વિભાગે એવા જોગવાઈઓને દૂર કરી દીધી છે જેમની હવે જરૂર નહોતી અને ઘણા સમાન નિયમોને એકબીજા સાથે જોડી દીધા છે. આનાથી ટેક્સ સિસ્ટમની જટિલતા ઘટશે.

સામાન્ય માણસ માટે સરળ ભાષામાં ફોર્મ તૈયાર થશે

નાણા મંત્રી નિર્મલા સીતારમણે બજેટ ભાષણ દરમિયાન કહ્યું હતું કે ઇનકમ ટેક્સના નિયમો અને ફોર્મને સરળ બનાવવામાં આવશે જેથી સામાન્ય નાગરિકો કોઈપણ મુશ્કેલી વિના તેનું પાલન કરી શકે. નવા ડ્રાફ્ટમાં ફોર્મને ફરીથી ડિઝાઇન કરવામાં આવ્યું છે.

નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે ફોર્મની ભાષાને હવે વધુ ‘યુઝર-ફ્રેન્ડલી’ બનાવવામાં આવી છે જેથી વહીવટી અને કાનૂની ગૂંચવણો ઓછી થાય. આ સાથે, ફોર્મ સાથે આપવામાં આવતી માર્ગદર્શિકાઓને પણ સરળ બનાવવામાં આવી છે.

22 ફેબ્રુઆરી સુધી લોકો સૂચનો આપી શકે છે

સેન્ટ્રલ બોર્ડ ઓફ ડાયરેક્ટ ટેક્સીસ (CBDT) એ આ ડ્રાફ્ટને સાર્વજનિક ડોમેનમાં મૂક્યો છે. સામાન્ય લોકો અને હિતધારકો આગામી 15 દિવસ સુધી એટલે કે 22 ફેબ્રુઆરી 2026 સુધી આ પ્રસ્તાવો પર પોતાના સૂચનો આપી શકે છે. સરકારનું માનવું છે કે જનતાનો અભિપ્રાય લેવાથી કાયદાને વધુ પ્રભાવી અને સમાવેશી બનાવી શકાશે. સૂચનોના આધારે અંતિમ નિયમોને નોટિફાય કરવામાં આવશે.

નવા ઇનકમ ટેક્સ બિલની 4 મોટી વાતો…

ઇનકમ ટેક્સ બિલમાં એસેસમેન્ટ યરને ટેક્સ ‘યર’થી રિપ્લેસ કરવામાં આવ્યું છે. બિલના પાના 823થી ઘટીને 622 થઈ ગયા છે. જોકે, ચેપ્ટર્સની સંખ્યા 23 જ છે. સેક્શન 298થી વધારીને 536 કરી દેવામાં આવ્યા છે અને શેડ્યુલ્સ પણ 14થી વધીને 16 થઈ ગયા છે.
ક્રિપ્ટો એસેટ્સને કોઈપણ અનડિસ્ક્લોઝ્ડ ઇનકમ હેઠળ ગણવામાં આવશે, જેમ કે હાલમાં રોકડ, બુલિયન અને જ્વેલરીનો સમાવેશ કરવામાં આવે છે. આવું એટલા માટે કરવામાં આવ્યું છે જેથી ડિજિટલ ટ્રાન્ઝેક્શનને પણ પારદર્શક અને કાયદેસર રીતે નિયંત્રિત કરી શકાય.
બિલમાં ટેક્સપેયર્સ ચાર્ટરનો સમાવેશ કરવામાં આવ્યો છે, જે ટેક્સપેયર્સના અધિકારોનું રક્ષણ કરશે અને ટેક્સ પ્રશાસનને વધુ પારદર્શક બનાવશે. આ ચાર્ટર ટેક્સપેયર્સના હિતોનું રક્ષણ કરવાની સાથે ટેક્સ અધિકારીઓના અધિકારો અને જવાબદારીઓને પણ સ્પષ્ટ કરશે.
પગાર સંબંધિત કપાત, જેમ કે સ્ટાન્ડર્ડ ડિડક્શન, ગ્રેચ્યુઇટી અને લીવ એનકેશમેન્ટને હવે એક જ જગ્યાએ સૂચિબદ્ધ કરવામાં આવ્યા છે. જૂના કાયદામાં રહેલા મુશ્કેલ સ્પષ્ટીકરણો અને જોગવાઈઓને દૂર કરવામાં આવ્યા છે, જેનાથી કરદાતાઓ માટે તેને સમજવું સરળ બનશે.