What is Data Center: ગૌતમ અદાણી કેમ કરી રહ્યા છે ડેટા સેન્ટરમાં અબજો રૂપિયાનું રોકાણ?, જાણો

Last Updated: February 18, 2026By

અદાણી કંપની મોટા રોકાણનો મોટાભાગનો હિસ્સો AI ડેટા સેન્ટર બનાવવા પર ખર્ચ કરશે.

વેપારમાં AIની ઉર્જા

આ ડેટા સેન્ટરોની અનોખી વિશેષતા એ છે કે તેઓ સંપૂર્ણપણે નવીનીકરણીય ઉર્જા પર ચાલશે. આ પહેલનો ઉદ્દેશ્ય માત્ર ભારતની ટેકનોલોજીકલ પ્રગતિને આગળ વધારવાનો નથી પરંતુ તેને એવો દેશ બનાવવાનો પણ છે જે વિશ્વમાં AI ટેકનોલોજીનો વિકાસ અને નિકાસ કરે છે. AI ડેટા સેન્ટર માટેની કંપનીની યોજના એ સુનિશ્ચિત કરશે કે ભારતને AI રેસમાં વૈશ્વિક નેતા બનતા કોઈ રોકી શકશે નહીં.

ગ્રીન એનર્જી-સંચાલિત હાઇપરસ્કેલ ડેટા સેન્ટર્સ

અદાણી ગ્રુપનું સીધું રોકાણ માત્ર સમગ્ર દેશના ઉદ્યોગને વેગ આપશે નહીં પરંતુ ભારતમાં ગ્રીન એનર્જી-સંચાલિત હાઇપરસ્કેલ ડેટા સેન્ટર્સની ક્ષમતાને વિસ્તૃત કરવામાં પણ મદદ કરશે. કંપની જણાવે છે કે આ પગલાથી આગામી દાયકામાં સર્વર મેન્યુફેક્ચરિંગ, ક્લાઉડ સેવાઓ અને અન્ય સંબંધિત ઉદ્યોગોમાં આશરે $150 બિલિયનનું વધારાનું રોકાણ થશે. આ સૂચવે છે કે 2035 સુધીમાં ભારતમાં $250 બિલિયનનું AI ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર ઇકોસિસ્ટમ હશે.

ડેટા ત્રણ મુખ્ય સ્થળોએ સંગ્રહિત કરાશે

1. પહેલો ઓન-પ્રિમાઇસિસ છેઃ- જ્યાં કંપની પોતાના સર્વર્સનું સંચાલન કરે છે. આ અભિગમ એવી કંપનીઓ માટે ઉપયોગી છે જેમને તેમના ડેટા પર સંપૂર્ણ નિયંત્રણની જરૂર હોય છે.

2. બીજો ક્લાઉડ છેઃ- જ્યાં ડેટા AWS, Google Cloud, અથવા Microsoft Azure જેવી તૃતીય-પક્ષ કંપનીના સર્વર્સ પર સંગ્રહિત થાય છે. આનો ફાયદો એ છે કે કંપનીને તેના પોતાના ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરનું સંચાલન કરવાની જરૂર નથી.

3. ત્રીજું એજ લોકેશન છેઃ- જ્યાં ડેટા વપરાશકર્તાની નજીક પ્રક્રિયા કરાય છે. જેનાથી ટર્નઅરાઉન્ડ સમય ઓછો થાય છે.

ડેટા સેન્ટર માટે શું જરૂરી ?

નેટવર્ક ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર, સ્ટોરેજ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને કમ્પ્યુટિંગ સંસાધનો

કેવી રીતે કાર્ય કરે છે ડેટા સેન્ટર ?

ડેટા સેન્ટર ખૂબ જ વ્યવસ્થિત રીતે કાર્ય કરે છે. જ્યારે કોઈ વપરાશકર્તા એપ્લિકેશનનો ઉપયોગ કરે છે. ત્યારે વિનંતી કરેલી માહિતી ડેટા સેન્ટરને મોકલવામાં આવે છે. ડેટા સેન્ટર માહિતી પર પ્રક્રિયા કરે છે અને તેને પાછી મોકલે છે.

ડેટા સેન્ટર સુરક્ષા શા માટે મહત્વપૂર્ણ ?

ડેટા સેન્ટર સુરક્ષા મહત્વપૂર્ણ છે કારણ કે તેમાં કંપની માટે મહત્વપૂર્ણ ડેટા હોય છે. સુરક્ષામાં બે મુખ્ય ઘટકો છે: ભૌતિક અને ડિજિટલ. ભૌતિક સુરક્ષા ખાતરી કરે છે કે અનધિકૃત વ્યક્તિઓ ડેટા સેન્ટરને ઍક્સેસ કરી શકતા નથી. આમાં બાયોમેટ્રિક ઍક્સેસ, કેમેરા અને સુરક્ષા રક્ષકોનો ઉપયોગ શામેલ છે. ડિજિટલ સુરક્ષા સાયબર હુમલાઓથી ડેટાનું રક્ષણ કરે છે. આમાં ફાયરવોલ્સ, એન્ક્રિપ્શન અને એન્ટિ-વાયરસ સિસ્ટમનો ઉપયોગ શામેલ છે. ડેટા આજે અનેક સ્થળોએ ફેલાયેલો છે, જેના કારણે સુરક્ષાને મજબૂત બનાવવી વધુને વધુ જરૂરી બને છે.

ડેટા સેન્ટર કેટલા પ્રકારના ?

1. એઆઈ ડેટા સેન્ટર: આ ખાસ કરીને એઆઈ અને મશીન લર્નિંગ માટે રચાયેલ છે. તેમાં હાઇ-પાવર GPU અને TPU છે. તેઓ ખૂબ જ ઝડપથી ડેટા પર પ્રક્રિયા કરે છે અને રીઅલ-ટાઇમ પ્રતિભાવો પ્રદાન કરે છે.

2. એન્ટરપ્રાઇઝ ડેટા સેન્ટર: આ કંપનીના પોતાના ડેટા સેન્ટર છે, જે ફક્ત તેમના ઉપયોગ માટે સમર્પિત છે.

3. મેનેજ્ડ ડેટા સેન્ટર: આ તૃતીય પક્ષ દ્વારા સંચાલિત છે. કંપની પોતે સિસ્ટમ ચલાવતી નથી પરંતુ સેવાઓ પૂરી પાડે છે.

4. કોલોકેશન ડેટા સેન્ટર્સ: આ કિસ્સામાં, કંપની બીજા ડેટા સેન્ટરમાં જગ્યા ભાડે લે છે અને ત્યાં તેની સિસ્ટમ્સ રાખે છે.

5. ક્લાઉડ ડેટા સેન્ટર્સ: આ AWS, Google Cloud અને Azure જેવી મોટી ક્લાઉડ કંપનીઓ દ્વારા સંચાલિત થાય છે.

6. એજ ડેટા સેન્ટર્સ: આ નાના ડેટા સેન્ટર્સ છે જે વપરાશકર્તાની નજીક સ્થિત છે જેથી ઝડપી ડેટા પ્રોસેસિંગ થઈ શકે.

આ પણ વાંચોઃ Galgotias AI Summit: પુસ્તકની દુકાનથી શરુ કરેલો પ્રવાસ, 3 હજાર કરોડ સુધી કેવી રીતે પહોંચ્યો?, જાણો