માર્કેટ કેપની દ્રષ્ટિએ દેશની 10 સૌથી મોટી કંપનીઓમાંથી 8 કંપનીઓની વેલ્યુ છેલ્લા અઠવાડિયાના કારોબારમાં 1.87 લાખ કરોડ રૂપિયા વધી ગઈ. આ સમયગાળા દરમિયાન ભારતી એરટેલની વેલ્યુ સૌથી વધુ વધી છે. એરટેલનું માર્કેટ કેપ 58,831 કરોડ રૂપિયા વધીને ₹11.25 લાખ કરોડ થઈ ગયું છે. LICની માર્કેટ વેલ્યુ ₹27,608 કરોડ વધીને ₹5.32 લાખ કરોડ પર પહોંચી ગઈ. TCSની માર્કેટ વેલ્યુ ₹20,731 કરોડ વધીને ₹9.34 લાખ કરોડ થઈ ગઈ છે. જ્યારે રિલાયન્સ, લાર્સન એન્ડ ટુબ્રો, ICICI બેંક, SBI અને ઇન્ફોસિસની વેલ્યુ પણ વધી છે. HDFC બેંકનું માર્કેટ કેપ 16,163 કરોડ રૂપિયા ઘટીને ₹12.31 લાખ કરોડ પર આવી ગયું. જ્યારે બજાજ ફાઇનાન્સની માર્કેટ વેલ્યુ ₹9,769 કરોડ ઘટીને ₹5.65 લાખ કરોડ પર આવી ગઈ છે. છેલ્લા અઠવાડિયે સેન્સેક્સ 943 પોઈન્ટ વધ્યો હતો ગયા અઠવાડિયે સેન્સેક્સ 943.29 (1.21%) અને નિફ્ટી 302.95 (1.25%) પોઈન્ટ વધ્યા હતા. જ્યારે અઠવાડિયાના છેલ્લા કારોબારી દિવસે એટલે કે શુક્રવાર, 17 એપ્રિલે, સેન્સેક્સ 505 પોઈન્ટ (0.65%) ના વધારા સાથે 78,494 પર બંધ થયો હતો. નિફ્ટીમાં પણ 157 પોઈન્ટ (0.65%) નો વધારો જોવા મળ્યો હતો, જે 24,354 ના સ્તરે બંધ થયો હતો. માર્કેટ કેપિટલાઇઝેશન શું છે? માર્કેટ કેપ એ કોઈપણ કંપનીના કુલ આઉટસ્ટેન્ડિંગ શેર એટલે કે હાલમાં તેના શેરધારકો પાસે રહેલા તમામ શેરનું મૂલ્ય છે. તેની ગણતરી કંપની દ્વારા જાહેર કરાયેલા શેરની કુલ સંખ્યાને તેમની કિંમત વડે ગુણીને કરવામાં આવે છે. તેને એક ઉદાહરણથી સમજો… ધારો કે… કંપની ‘A’ ના 1 કરોડ શેર માર્કેટમાં લોકોએ ખરીદ્યા છે. જો એક શેરની કિંમત 20 રૂપિયા છે, તો કંપનીની માર્કેટ વેલ્યુ 1 કરોડ x 20 એટલે કે 20 કરોડ રૂપિયા થશે. કંપનીઓની માર્કેટ વેલ્યુ શેરની કિંમતો વધવા કે ઘટવાને કારણે વધે-ઘટે છે. તેના બીજા ઘણા કારણો છે… માર્કેટ કેપના ઉતાર-ચઢાવની કંપની અને રોકાણકારો પર શું અસર થાય છે? કંપની પર અસર : મોટું માર્કેટ કેપ કંપનીને બજારમાંથી ભંડોળ એકત્ર કરવામાં, લોન લેવામાં અથવા અન્ય કંપનીઓ હસ્તગત કરવામાં મદદ કરે છે. જ્યારે, નાના અથવા ઓછા માર્કેટ કેપથી કંપનીની નાણાકીય નિર્ણય લેવાની ક્ષમતા ઘટી જાય છે. રોકાણકારો પર અસર : માર્કેટ કેપ વધવાથી રોકાણકારોને સીધો ફાયદો થાય છે. કારણ કે તેમના શેરની કિંમત વધી જાય છે. તે જ સમયે, ઘટાડાથી નુકસાન થઈ શકે છે, જેના કારણે રોકાણકારો શેર વેચવાનો નિર્ણય લઈ શકે છે. ઉદાહરણ: જો TCSનું માર્કેટ કેપ ₹12.43 લાખ કરોડથી વધે છે, તો રોકાણકારોની સંપત્તિ વધશે અને કંપનીને ભવિષ્યમાં રોકાણ માટે વધુ મૂડી મળી શકે છે. પરંતુ જો માર્કેટ કેપ ઘટે છે તો તેનું નુકસાન થઈ શકે છે.