એક્ટર વિશાલ જેઠવા કે જે ગુજરાતી છે, તેની નીરજ ઘાયવાનના ડિરેક્શનમાં બનેલી ફિલ્મ ‘હોમબાઉન્ડ’ ભલે ઓસ્કરની રેસમાંથી બહાર થઈ ગઈ હોય. પરંતુ આ ફિલ્મે વિશાલને ઇન્ટરનેશનલ સ્ટાર બનાવી દીધો. ‘કાન’ ફિલ્મ ફેસ્ટિવલ સહિત આ ફિલ્મ ની ઘણી મુખ્ય ઇન્ટરનેશનલ ફેસ્ટિવલમાં સ્ક્રીનિંગ થઈ. જ્યાં ફિલ્મને ખૂબ વખાણવામાં આવી. આ ફિલ્મ દ્વારા વિશાલ જેઠવા ભલે ગ્લોબલ મંચ પર છવાઈ ગયા હોય, પરંતુ અહીં સુધી પહોંચવાની તેમની જર્ની એટલી પણ સરળ નહોતી. એક્ટરનું બાળપણ ખૂબ જ ગરીબીમાં મુંબઈની ચાલમાં વીત્યું. તેના પિતા નરેશ જેઠવા નાળિયેર પાણી વેચતા હતા. વિશાલ જ્યારે 13 વર્ષનો હતો, ત્યારે જ તેના પિતાનું અવસાન થયું. વિશાલ જેઠવાની માતા પ્રીતિ જેઠવાએ પરિવારનું પેટ ભરવા માટે પારકા ઘરના કામ કર્યા, એટલું નહીં સેનિટરી પેડ્સ પણ વેચ્યા. પરંતુ દીકરાના સપનાને ક્યારેય તૂટવા દીધું નહીં. માતાના જ સપોર્ટથી વિશાલ એક્ટર બન્યો. શરૂઆતમાં તેને ઘણા રિજેક્શનનો સામનો કરવો પડ્યો, પરંતુ ક્યારેય હિંમત હારી નહીં. આજની સક્સેસ સ્ટોરીમાં જાણીશું, વિશાલ જેઠવાના કરિયર અને જીવન સાથે જોડાયેલી કેટલીક ખાસ વાતો તેના જ શબ્દોમાં…. ‘મારા પિતાએ નાળિયેર પાણી વેચ્યું છે’ ‘હું લોઅર મિડલ ક્લાસ પરિવારમાંથી આવું છું. તમે તેને ગરીબ પરિવાર પણ કહી શકો છો. મારા પિતાએ નાળિયેર પાણી પણ વેચ્યું છે. બિયર બાર માટે સીંગ-ચણાના પેકેટ પણ બનાવ્યા છે. હું પોતે બિયર બારના સીંગ-ચણાના પેકેટ બનાવવામાં તેને મદદ કરતો હતો. હું 13 વર્ષનો હતો, જ્યારે પિતાનું અવસાન થયું.’ ‘આ 2008ની વાત છે. તે સૌથી ખરાબ સમય હતો. તે સમયે અમે લોકો મલાડના ચાલવાળા ઘરમાં રહેતા હતા. ઘરમાં પંખો પણ નહોતો. ઘણું બધું દેવું થઈ ગયું હતું. તે દેવું ચૂકવવા માટે અમારે અમારું ઘર વેચવું પડ્યું, તેમ છતાં અમે ફક્ત 20 ટકા જ દેવું ઉતારી શક્યા હતા. અમે લોકો મલાડથી મીરા રોડ ભાડાના ઘરમાં શિફ્ટ થઈ ગયા હતા.’ ‘ગુજરાતી મીડિયમ સ્કૂલમાંથી અભ્યાસ કર્યો’ ‘મેં મલાડમાં ગુજરાતી મીડિયમ સ્કૂલમાંથી છઠ્ઠા ધોરણ સુધી અભ્યાસ કર્યો. ત્યારબાદ મીરા રોડ શિફ્ટ થઈ ગયા. આગળનો અભ્યાસ ભાયંદરના અભિનવ વિદ્યા મંદિરથી કર્યો. ત્યારબાદ કાંદિવલીના ઠાકુર કોલેજમાં બી.કોમમાં એડમિશન લીધું, પરંતુ ગ્રેજ્યુએશન પૂરું કરી શક્યો નહીં.’ ‘પિતાના અવસાન પછી મારી માતાને ખૂબ સંઘર્ષ કરવો પડ્યો. પરિવારનું પેટ ભરવા માટે મારી મમ્મીએ પારકા ઘરોમાં ઝાડુ-પોતું કર્યા, એટલું જ નહીં સેનિટરી પેડ્સ પણ વેચ્યા છે. તેમણે દરેક પગલે મારો સાથ આપ્યો.’ ‘સખત સંઘર્ષ, ભૂખ અને ગરીબી નજીકથી જોઈ છે’ ‘ગ્રેજ્યુએશન અધવચ્ચે એટલા માટે છોડી દીધું જેથી હું પણ કંઈક કામ કરી શકું. મેં સખત સંઘર્ષ જોયો, ભૂખ અને ગરીબી ખૂબ નજીકથી જોઈ. કંઈક ને કંઈક કામ કરીને ઘરનો આધાર બનવા માંગતો હતો.’ ‘બેકગ્રાઉન્ડ ડાન્સર તરીકે કારકિર્દીની શરૂઆત’ ‘2009માં હું બેકગ્રાઉન્ડ ડાન્સર બની ગયો હતો. હું ‘સા રે ગા મા પા લિલ ચેમ્પ્સ’માં બેકગ્રાઉન્ડ ડાન્સર હતો. તેના ગ્રાન્ડ ફિનાલેમાં સલમાન ખાન સર, અજય દેવગન સર અને અસિન મેમ તેમની ફિલ્મ ‘લંડન ડ્રીમ્સ’ના પ્રમોશન માટે આવ્યા હતા.’ ‘સલમાન સરને મળવાની તક હાથમાંથી નીકળી ગઈ’ ‘હું પણ તે ડાન્સર્સમાંથી એક હતો, જેને સલમાન સર પાછળ પરફોર્મ કરવાનું હતું. બેકસ્ટેજમાં અમને સ્પષ્ટ સૂચના આપવામાં આવી હતી કે ડાન્સ પૂરો થયા પછી કોઈ પણ સલમાન સર પાસે જશે નહીં અને તેમને પરેશાન કરશે નહીં. હું એક સારા છોકરાની જેમ ત્યાં જ ઊભો રહ્યો. પરંતુ જેવો ડાન્સ પૂરો થયો, બાકીના બધા લોકો સલમાન સર પાસે ચાલ્યા ગયા.’ ‘તે સમયે મને ખૂબ જ એકલતા અનુભવાઈ. લાગ્યું કે તક હાથમાંથી નીકળી ગઈ. એક દિવસ એક્ટિંગ ક્લાસ જોયો, તો લાગ્યું કે ડાન્સ મારા માટે નથી. ક્લાસ જોઈન કર્યો, તો એક્ટિંગ મારો શોખ બની ગયો.’ ‘એક્ટિંગ ક્લાસ જોઈન કર્યા’ ‘જ્યારે મારે એક્ટિંગ ક્લાસ જોઈન કરવા હતા, ત્યારે અમારી આર્થિક સ્થિતિ બહુ સારી નહોતી. આવી સ્થિતિમાં મમ્મીએ જ ઘણી યુક્તિઓ કરીને વાત કરી. ક્યાંક હપ્તામાં ફી ભરાવી, ક્યાંક ઓછા પૈસા કરાવ્યા, ક્યાંક ડિસ્કાઉન્ટ અપાવ્યું. અલગ-અલગ રીતે તેમણે બધું ગોઠવ્યું અને મને એક્ટિંગ ક્લાસમાં દાખલ કર્યો. તેમને પણ આ ફિલ્ડનો શોખ હતો. કદાચ તેમના બાળપણના કેટલાક સપના જે પૂરા નહોતા થઈ શક્યા, તે મારામાં જોઈ રહ્યા હતા.’ ‘તે સમયે સમર્પણ એટલું હતું કે વરસાદમાં સાયકલથી ભીંજાતા ક્લાસ જતો હતો. ગુરુજી કહેતા, “વિશાલ, તું ભીનો થઈ ગયો છે, છતાં પણ આવી ગયો?” પણ એક્ટિંગ પ્રત્યે મને એટલો પ્રેમ હતો કે કંઈ પણ મુશ્કેલ લાગતું નહોતું. નુક્કડ નાટકમાં નાના રોલ્સમાં પણ લોકો તાળીઓ પાડતા હતા. મારા જોક્સ પર હસતા હતા. મને લાગવા માંડ્યું કે હવે રસ્તાઓ જાતે જ બનવા લાગ્યા છે.’ ‘પહેલી વાર એક્ટિંગનો ક્લાસ બોરિંગ લાગ્યો’ ‘જોકે પહેલીવાર એક્ટિંગનો ક્લાસ બોરિંગ લાગ્યો હતો. વિચાર્યું હતું કે શાહરુખ ખાન જેવા મોટા ડાયલોગ મળશે. ગુરુજીએ કહ્યું હતું કે- ઇન્ડસ્ટ્રીમાં આવ્યા છો? સેલ્ફ બ્રેક ન લો, ક્યારેય હાર ન માનો. એક્ટર બનતા પહેલા સારા માણસ બનો. સેટ પર જે કપડાં મળે, ફરિયાદ કર્યા વગર પહેરો. ડિરેક્ટર જે કહે, તેવું કરો.’ ‘હું રોજ ઓડિશનમાં ફેલ થઈ રહ્યો હતો’ ‘મેં એક્ટિંગ માટે ઓડિશન આપવાનું શરૂ કર્યું. દરરોજ ઓડિશનમાં ફેલ થઈને ઘરે આવતો હતો. ઘણી કોશિશ કર્યા પછી પણ કોઈ પરિણામ સામે આવી રહ્યું ન હતું. મને દુઃખી જોઈને માતા ખૂબ ચિંતિત થતી હતી. આ જ ચિંતામાં તે કહેતી હતી કે નથી થઈ રહ્યું તો છોડી દે. પરંતુ પછી એક્ટિંગ ક્લાસની એક કવિતા યાદ આવતી હતી.’ “લહેરો સે ડર કે નૌકા પાર નહીં હોતી, કોશિશ કરનારાઓની હાર નહીં હોતી.” આને ગુરુજી કહેતા હતા કે રોજ વાંચીને આવવાનું છે. તેમાંથી શીખ મળી કે જિંદગી પ્રયત્ન કરતા રહેવાનું નામ છે. પરિણામ ન મળે તો પણ ચાલુ રાખો. પ્રયત્ન બંધ કરવો એ જ સૌથી મોટી નિષ્ફળતા છે. ‘નાના પડદે શરૂઆત મહારાણા પ્રતાપથી થઈ’ ‘નાના પડદે મારી શરૂઆત સોની ટીવીના શો ‘ભારત કા વીર પુત્ર- મહારાણા પ્રતાપ’થી થઈ. આમાં મેં યુવા અકબરનો રોલ ભજવ્યો હતો. આમાં કામ મળવાની વાર્તા ખૂબ જ રસપ્રદ છે. ખરેખર, આ શો માટે મારો ભાઈ ઓડિશન આપવા ગયો હતો. હું પણ તેની સાથે ગયો.’ ‘ત્યાં મેં જોયું કે મોટાભાગના છોકરાઓ પાતળા-દુબળા હતા. ત્યારે તેણે મને કહ્યું કે તમે પણ ઓડિશન આપી દો, જ્યારે ખરેખર ટેસ્ટ મારા ભાઈનો હતો. મેં પણ ઓડિશન આપી દીધું. તેને મારું ઓડિશન પસંદ આવ્યું અને તેણે મને ફરીથી બોલાવ્યો.ટ ‘મેં એક-બે વાર વધુ ઓડિશન આપ્યા, અને દર વખતે તેમને મારું કામ ગમ્યું. તે સમયે અકબરના રોલ માટે ત્રણ વાર કાસ્ટિંગ બદલવામાં આવ્યું હતું. બે અકબર બદલાઈ ચૂક્યા હતા, અને હું ત્રીજો હતો. પહેલા હું શોર્ટલિસ્ટ થયો, પણ મારું ફાઇનલ સિલેક્શન ન થયું. મને ખૂબ ખરાબ લાગ્યું.’ ‘પહેલી વાર બેસ્ટ ચાઈલ્ડ આર્ટિસ્ટ (મેલ) એવોર્ડ મળ્યો’ ‘પછી જ્યારે મેં ટીવી પર જોયું, ત્યારે કોઈ બીજો છોકરો તે રોલ કરી રહ્યો હતો. પરંતુ તે છોકરો પણ એક-બે એપિસોડ કે એક-બે દિવસ કામ કર્યા પછી કેટલાક સ્વાસ્થ્ય સમસ્યાઓના કારણે શો છોડીને જતો રહ્યો. પછી બીજો છોકરો આવ્યો, તે પણ એક-બે દિવસ કામ કર્યા પછી કોઈ કારણસર નીકળી ગયો. ત્રીજી વાર મારો નંબર લાગી ગયો.’ ‘સીરિયલમાં રિપ્લેસમેન્ટ તો સામાન્ય છે. બે એપિસોડ આ અકબર, પછી કાઢી નાખો. પછી મારો વારો આવ્યો. બધાએ સ્વીકાર્યું, લોકોને મજા આવી. બસ, જિંદગી બની ગઈ. આ શો માટે મને ઇન્ડિયન ટેલી એવોર્ડ્સ 2015માં બેસ્ટ ચાઈલ્ડ આર્ટિસ્ટ (મેલ)નો એવોર્ડ મળ્યો હતો.’ ‘મને અકબર વિશે વધારે ખબર નહોતી’ જોકે ‘ભારત કા વીર પુત્ર- મહારાણા પ્રતાપ’ કરતી વખતે મને અકબર વિશે વધારે ખબર નહોતી. લાગ્યું કે રાજા છે, રોયલ્ટી જેવો ચાલશે, વાત કરશે. વિચાર્યું કે પ્રતાપ હીરો છે તો અકબર તેનો મિત્ર હશે. તે સમયે મૂર્ખામીભરી વિચારસરણી હતી, પણ તે જ રીતે કામ કર્યું. કરતાં-કરતાં બધું શીખી ગયો. ‘એક્ટિંગ છોડવાનું મન બનાવી લીધું હતું’ ‘જીવનમાં ઘણી વાર હાર માનવાનું મન થયું છે. એક વાર તો એવો સમય પણ હતો જ્યારે હું સતત સિરીયલો કરી રહ્યો હતો અને મને લાગવા માંડ્યું હતું કે કદાચ મારામાં હવે કંઈ નવું બચ્યું જ નથી. એ જ પ્રકારના રોલ આવવા લાગ્યા હતા. મનમાં સવાલો ઉઠવા લાગ્યા કે હવે હું લોકોને શું નવું બતાવું? જે પણ કલા હતી, શું તે ખતમ થઈ ગઈ છે? કદાચ લોકો બસ તે જ જોવા માંગે છે, અને કદાચ મારામાં પણ હવે તે જ બચ્યું છે. ત્યારે એવું લાગ્યું કે છોડી દેવું જોઈએ, બહુ થઈ ગયું.’ ‘મમ્મી સામે ધ્રુસકે ધ્રુસકે રડ્યો’ ‘તે સમયે મેં મમ્મી સાથે વાત કરી. હું ખરેખર રડી રહ્યો હતો. અંદરથી સંપૂર્ણપણે તૂટેલો. આંસુ રોકાઈ જ નહોતા રહ્યા. મમ્મીએ મને સમજાવ્યો, હિંમત આપી. ભલે મેં હાર ન માની, પણ મનમાં એ વિચાર ચોક્કસ હતો કે હવે બસ, છોડી દઉં છું.’ ‘જોકે ટીવી ક્યારેય છોડ્યું નહીં. કામ મળતું રહ્યું, પણ અંદરનો એક્ટર પૂછતો રહ્યો કે આનાથી આગળ શું? વધુ સારું શું? લાગ્યું કે મનપસંદ કામ નથી મળી રહ્યું. એક દિવસનો રોલ પણ કરતો. પછી વિચાર્યું કે હવે કંઈ બચ્યું નથી.’ ‘મર્દાની 2’એ સેલ્ફ ડાઉટમાંથી બહાર કાઢ્યો’ ‘પછી મારી જિંદગીમાં ‘મર્દાની 2’ આવી. તેમાં યશરાજ ફિલ્મ્સના કાસ્ટિંગ ડિરેક્ટર શાનુ શર્મા મેમનો ખૂબ મોટો હાથ છે. તેમણે મને સેલ્ફ ડાઉટમાંથી બહાર કાઢ્યો. આજે હું મારા પર શંકા કરતો નથી. ક્યારેક-ક્યારેક તકો યોગ્ય સમયે મળતી નથી, થોડો સમય લાગી જાય છે, પરંતુ પોતાના પર શંકા કરવી એ સૌથી ખોટી બાબત છે.’ ‘એક વાર શાનુ મેમે મને ફોન પર જણાવ્યું કે તેમને મારું ઓડિશન પસંદ આવ્યું છે. ત્યારે હું વિચારવા લાગ્યો કે જે વ્યક્તિ બોલિવૂડમાં આટલા મોટા સ્ટાર્સ નહીં, પણ પર્સનાલિટીઝ બનાવે છે, જેણે ઉત્તમમાં ઉત્તમ એક્ટિંગ જોઈ છે, તેને મારા કામમાં શું સારું લાગ્યું હશે? તેઓ મને ફોન કરીને વાત શા માટે કરી રહ્યા છે?’ ‘ત્યારે મને અહેસાસ થયો કે જો કોઈ મારામાં આટલો આત્મવિશ્વાસ જોઈ રહ્યું છે, તો તે આત્મવિશ્વાસ મારામાં પહેલેથી જ હતો. અને પછી હું ‘મર્દાની 2’ માં સિલેક્ટ થયો. તે પછી મારું જીવન ખરેખર બદલાઈ ગયું.’ ‘એક વર્ષ સુધી ‘મર્દાની 2’ ના પાત્રમાંથી બહાર ન નીકળી શક્યો’ ‘મર્દાની 2’નું સનીનું પાત્ર મારા માટે સૌથી મુશ્કેલ અનુભવોમાંથી એક હતું. હું લગભગ એક વર્ષ સુધી તે પાત્રમાંથી બહાર ન નીકળી શક્યો. શૂટિંગ પૂરું થઈ ગયું હતું, પણ મનમાં એ જ ચાલતું રહેતું હતું કે ક્યાંક પેચવર્કનો કોલ આવી ગયો તો? જો મેં પાત્ર છોડી દીધું, તો પાછો તેમાં કેવી રીતે જઈશ?’ ‘જ્યારે હું મારા કપડાં પહેરતો હતો ત્યારે મને અસ્વસ્થતા થતી હતી. પછી ધીમે ધીમે મેં મારી જાતને પાછી લાવવા માટે જૂના મિત્રોને મળવાનું શરૂ કર્યું, સંગીત સાંભળ્યું, પરિવાર સાથે સમય વિતાવ્યો અને મારી જાતને કહ્યું કે હવે ફિલ્મ પૂરી થઈ ગઈ છે, આ પાત્રને જવા દેવું ઠીક છે.’ ‘સલમાન સર સાથેના શૂટમાં હું ખૂબ નર્વસ હતો’ સલમાન ખાનની ફિલ્મ ‘ટાઈગર 3’માં મારો રોલ ખૂબ નાનો હતો. આ ફિલ્મના શૂટિંગ દરમિયાન હું ખૂબ નર્વસ હતો. જ્યારે હું ‘ટાઈગર’ના શૂટ પર પહોંચ્યો, ત્યારે મારાથી ડાયલોગ જ નહોતા નીકળી રહ્યા. વારંવાર ફમ્બલ થઈ રહ્યું હતું. બધા લોકો આશ્ચર્યચકિત હતા કે આજે મને શું થઈ ગયું છે. જ્યારે એ જ સેટ પર મેં ‘મર્દાની 2’ ફિલ્મનું શૂટિંગ પૂરું કર્યું હતું, તે પણ એક પણ ફમ્બલ વગર, કારણ કે હું પૂરી રીતે તૈયાર થઈને ગયો હતો.’ ‘ત્યારે મેં સ્પષ્ટપણે જણાવી દીધું કે હું પહેલીવાર સલમાન સર સાથે શૂટ કરી રહ્યો છું અને ખૂબ નર્વસ છું. આ વાત કહ્યા પછી હું થોડો રિલેક્સ થઈ ગયો. સેટ પર ક્યારેક સાંભળતો કે ‘એસકે સર આવી રહ્યા છે’, ક્યારેક તેમને લોકો સાથે મળતા, હસતા, ક્યારેક સાયકલ પર સેટ પર આવતા જોતો હતો. એક કલાકાર તરીકે નહીં, પરંતુ એક ઓડિયન્સની જેમ સલમાન ખાનને જોવું મને ખૂબ જ ગમતું હતું.’ ‘હોમબાઉન્ડ’ રોલ માટે ઈજા હોવા છતાં ઓડિશન આપ્યું’ હોમબાઉન્ડ મને ઓડિશન દ્વારા મળી હતી. તે સમયે મારા પગમાં ગંભીર ઈજા થઈ હતી. પગમાં પ્લાસ્ટર અને ટાંકા હતા. પરંતુ મેં કાસ્ટિંગ ડિરેક્ટર્સને કહ્યું કે પ્રોડ્યુસર કે ડિરેક્ટરને ન કહેતા, નહીં તો તેઓ વિચારશે કે હું શૂટ નહીં કરી શકું. કારણ કે મારે આ રોલ કોઈ પણ ભોગે છોડવો નહોતો. મારા ઘણા રાઉન્ડ ઓડિશન થયા. ફાઇનલ રાઉન્ડ ઓડિશન ઇશાન ખટ્ટર સાથે થયું. જેથી ખબર પડે કે ફિલ્મમાં અમારી કેમેસ્ટ્રી કેવી દેખાશે. ‘ફિલ્મ જોયા પછી મમ્મી રડી રહી હતી’
‘એક પાર્ટીમાં એક મિત્રએ ખરેખર મારા પગ સ્પર્શ્યા. પહેલા મને લાગ્યું કે મજાક કરી રહ્યો છે, પણ તે બિલકુલ ગંભીર હતો. ત્યારે સમજાયું કે અમારું કામ લોકોને કેટલી ઊંડાણપૂર્વક સ્પર્શી શકે છે. ‘કાન’ ફિલ્મ ફેસ્ટિવલમાં મમ્મીએ પહેલીવાર ફિલ્મ જોઈ હતી. ત્યાં 9 મિનિટનું સ્ટેન્ડિંગ ઓવેશન મળ્યું.’ ‘મમ્મી રડી રહી હતી. હું તેને પહેલીવાર ઇન્ટરનેશનલ ફિલ્મ ફેસ્ટિવલમાં લઈ ગયો હતો, તે ક્ષણ હંમેશા યાદ રહેશે. મને પિતાજીની ખૂબ યાદ આવે છે. તેમણે આ બધું જોયું જ નથી.’ ‘કાશ આજે પપ્પા મારી હોત’ ‘મને મારા ખરાબ દિવસો કરતાં સારા દિવસોમાં તેમની ખૂબ યાદ આવે છે. કારણ કે તેમને ક્યારેય સારી વસ્તુઓ નસીબ નહોતી થઈ. તેઓ ઇચ્છતા હતા કે ઘરમાં સોફા હોય, અમારી પાસે એક બાઇક હોય, એસીવાળા રૂમમાં હું સૂઉં. આ જ તેમની નાની-નાની ઇચ્છાઓ હતી. આજે જ્યારે પાછળ વળીને જોઉં છું, ત્યારે લાગે છે કે જિંદગી ઘણી બદલાઈ ગઈ છે.’ ‘ઘરમાં એસી છે, સોફા છે, ઠીક-ઠાક ઘર છે, સારી ગાડીમાં મુસાફરી કરી શકું છું. ત્યારે મનમાં વિચાર આવે છે કે કાશ તેઓ હોત. તેમને બ્લેઝર પહેરાવત, પોતાની સાથે ઇવેન્ટ્સમાં લઈ જાત, કામ પર સાથે લઈ જાત, તે મારા માટે ગાડી ચલાવત. આ બધું વિચારીને દિલ ભરાઈ આવે છે. જિંદગીમાં જે જતું રહ્યું, તે પાછું આવતું નથી. હવે તેને સ્વીકારવું એ જ જીવન છે.’