યુરોપની સૌથી શક્તિશાળી ફ્રાન્સ-જર્મનીની જોડી તૂટવાની નજીક:મેલોની સાથે મિત્રતા વધારી રહ્યા છે જર્મન ચાન્સેલર, મેક્રોનથી કેમ નારાજ થયા

Last Updated: January 24, 2026By

બીજા વિશ્વ યુદ્ધ પછીથી જર્મની અને ફ્રાન્સને યુરોપની સૌથી શક્તિશાળી જોડી માનવામાં આવે છે. પરંતુ હવે તેમાં તિરાડ પડવા લાગી છે. યુરો ન્યૂઝ અનુસાર, જર્મન ચાન્સેલર ફ્રેડરિક મર્ઝ હવે ઇટાલીના જમણેરી વડાપ્રધાન જ્યોર્જિયા મેલોની સાથે મિત્રતા વધારી રહ્યા છે. મર્ઝે તેનો સંકેત દાવોસમાં વર્લ્ડ ઇકોનોમિક ફોરમના મંચ પરથી જ આપી દીધો હતો. તેમણે કહ્યું કે, 23 જાન્યુઆરીએ રોમમાં યોજાનારી ઇટાલી-જર્મની સમિટમાં તેઓ અને મેલોની મળીને યુરોપિયન યુનિયનને વધુ સારી અને અલગ રીતે ચલાવવા માટે કેટલાક નવા સૂચનો રજૂ કરશે. અમેરિકન વેબસાઇટ ધ પોલિટિકો અનુસાર, મર્ઝ-મેલોની બંને જમણેરી વિચારધારા ધરાવે છે, અમેરિકા સાથેના સંબંધોને જરૂરી માને છે અને ટ્રમ્પ સાથેના સંઘર્ષથી બચવા માંગે છે. આ ઉપરાંત, બંનેને ફ્રાન્સના રાષ્ટ્રપતિ ઇમેન્યુઅલ મેક્રોનથી કંઈક ને કંઈક નારાજગી પણ છે. આ જ કારણ છે કે પહેલા જર્મની યુરોપિયન નીતિ નક્કી કરવા માટે ફ્રાન્સ તરફ જોતું હતું. પરંતુ હવે વેપાર, ઉદ્યોગ અને અમેરિકા સાથેના સંબંધો જેવા મુદ્દાઓ પર આગળ વધવા માટે ઇટાલી સાથે ઊભું દેખાઈ રહ્યું છે. ટ્રેડ ડીલથી ફ્રાન્સ-જર્મની વચ્ચે મનદુઃખ વધ્યું રિપોર્ટ અનુસાર મર્ઝનો મેલોની તરફ ઝુકાવ આંશિક રીતે ફ્રાન્સથી નારાજગીને કારણે છે. જર્મની આ વાતથી નારાજ છે કે ફ્રાન્સે દક્ષિણ અમેરિકા સાથે થનારી મર્કોસુર ટ્રેડ ડીલને નબળી પાડવાનો પ્રયાસ કર્યો. મર્કોસુર દક્ષિણ અમેરિકાનું એક પ્રાદેશિક વેપાર જૂથ છે. તેમાં બ્રાઝિલ, આર્જેન્ટિના, ઉરુગ્વે, પેરાગ્વે જેવા દેશો શામેલ છે. યુરોપિયન યુનિયન (EU) આ દેશો સાથે ફ્રી ટ્રેડ એગ્રીમેન્ટ (FTA) કરવા માંગે છે. જર્મનીની અર્થવ્યવસ્થા નિકાસ પર આધારિત છે. તેને આ કરારમાં વધુ ફાયદો દેખાઈ રહ્યો છે. બીજી તરફ, ફ્રાન્સ આ કરારનો વિરોધ કરી રહ્યું છે. ફ્રાન્સમાં ખેડૂતો ખૂબ મોટી રાજકીય તાકાત ધરાવે છે. ખેડૂત સંગઠનોને લાગે છે કે દક્ષિણ અમેરિકાથી સસ્તા અનાજ, ડેરી અને બીફની આયાતથી તેમનો ઉદ્યોગ તબાહ થઈ જશે. મેક્રોન સરકારને ખેડૂતોના નારાજ થવાનો ડર છે. આ કારણે તેઓ મર્કોસુર ડીલને ટાળી રહ્યા છે. જર્મનીનું કહેવું છે કે વર્ષોની વાતચીત પછી આ કરાર તૈયાર થયો હતો, પરંતુ ફ્રાન્સ ઘરેલું રાજકારણ અને ખેડૂતોના દબાણમાં તેને રોકી રહ્યું છે. ફાઇટર જેટ પ્રોજેક્ટને લઈને પણ વિવાદ વધ્યો મર્કોસુર ઉપરાંત બંને દેશો વચ્ચે 100 અબજ યુરો (10.7 લાખ કરોડ)ના એક ફાઇટર જેટ પ્રોજેક્ટને લઈને પણ વિવાદ છે. આ પ્રોજેક્ટનું નામ ફ્યુચર કોમ્બેટ એર સિસ્ટમ (FCAS) છે. આ એક સંપૂર્ણ એરિયલ વોરફેર સિસ્ટમ છે. FCASમાં છઠ્ઠી પેઢીનું લડાકુ વિમાન, AI આધારિત કમાન્ડ સિસ્ટમ, સેટેલાઇટ અને રડાર નેટવર્ક અને ઇલેક્ટ્રોનિક વોરફેર સિસ્ટમ જેવી એડવાન્સ ટેકનોલોજી શામેલ છે. આ સિસ્ટમ 2040 પછી ફ્રાન્સના રાફેલ અને જર્મની-સ્પેનના યુરોફાઇટરનું સ્થાન લેવાની છે. 3 દેશોના આ પ્રોજેક્ટમાં ફ્રાન્સ અને જર્મની વચ્ચે મતભેદ છે. ફ્રાન્સ ઈચ્છે છે કે ફાઇટર જેટની ડિઝાઇન અને કંટ્રોલ તેની પાસે રહે. જ્યારે, તેની કંપની ડસૉલ્ટ એવિએશનને મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા મળે. જ્યારે, જર્મની આ પ્રોજેક્ટમાં સમાન ભાગીદારી ઈચ્છે છે અને પોતાના દેશની કંપની એરબસ માટે પણ સમાન અધિકાર માંગી રહ્યું છે. મઝે મેલોનીને બનાવ્યા નવા યુરોપિયન સાથી જર્મનીના અગ્રણી અખબાર હેન્ડલ્સબ્લાટ અનુસાર, મેલોની હવે મર્ઝ માટે ‘ઝડપથી મહત્વપૂર્ણ સહયોગી’ બની રહી છે. બંને નેતાઓનું વલણ અમેરિકા સાથે ટેરિફ અને ગ્રીનલેન્ડ જેવા મુદ્દાઓ પર ફ્રાન્સથી અલગ છે. તેઓ અમેરિકા સાથે ટ્રેડ વોર નથી ઈચ્છતા. ઇટાલીના પૂર્વ રાજદૂત પિયેટ્રો બેનાસીનું કહેવું છે કે, “મેલોની અને મર્ઝ, ટ્રમ્પ સાથે વાતચીત માટે સૌથી વધુ ખુલ્લા વલણવાળા યુરોપિયન નેતાઓ રહ્યા છે. ટ્રમ્પના અચાનક લીધેલા નિર્ણયોએ ઇટાલી અને જર્મનીને વધુ નજીક લાવી દીધા છે.” મેલોનીના સહયોગી નેતાઓનો આરોપ છે કે મેક્રોન, ટ્રમ્પના મામલે બે ચહેરા બતાવે છે. જાહેર પ્રસંગોએ તેઓ ટ્રમ્પ સામે પોતાને કડક બતાવવાનો પ્રયાસ કરે છે અને યુરોપને અમેરિકા પર નિર્ભર ન રહેવાની હિમાયત કરે છે. પરંતુ પડદા પાછળ તેમની સાથે વધુ સારા સંબંધો રાખવાનો પ્રયાસ કરે છે. તાજેતરમાં ટ્રમ્પે મેક્રોનનો પ્રાઇવેટ મેસેજ લીક કરી દીધો હતો. જેમાં મેક્રોન, ટ્રમ્પ સાથે સંબંધો સુધારવાનો પ્રયાસ કરતા જોવા મળી રહ્યા છે. મર્ઝ-મેલોનીની વધતી નિકટતા, રણનીતિ કરતાં વધુ મજબૂરી મેલોનીએ ડિસેમ્બર 2025માં રશિયાની ફ્રીઝ કરાયેલી સંપત્તિઓથી યુક્રેનની મદદ કરવાના મર્ઝના પ્રસ્તાવનું સમર્થન કર્યું ન હતું. નાણાકીય નીતિઓ પર પણ બંને દેશોમાં મતભેદ રહ્યા છે. ઇટાલી નરમ બજેટ નીતિ ઇચ્છે છે, જ્યારે જર્મની લાંબા સમયથી ખર્ચમાં કડકાઈનો સમર્થક રહ્યું છે. તેમ છતાં, તાજેતરના દિવસોમાં અહીં પણ થોડી નિકટતા જોવા મળી છે. મેલોનીએ ઇટાલીમાં ખર્ચ ઘટાડ્યો છે, જ્યારે મર્ઝે જર્મનીમાં માળખાકીય સુવિધાઓ અને સંરક્ષણ પર લોન લઈને ખર્ચ વધારવાની મંજૂરી આપી છે.