ભારતીય રૂપિયો મંગળવારે (3 ફેબ્રુઆરી) અમેરિકન ડોલર સામે 3 વર્ષની સૌથી મોટી તેજી સાથે 90.20ના સ્તરે પહોંચી ગયો. આ તેજી અમેરિકા અને ભારત વચ્ચે ટ્રેડ ડીલની જાહેરાતને કારણે આવી છે, જેમાં અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ભારતીય માલસામાન પરના ટેરિફને 50% થી ઘટાડીને 18% કરી દીધો છે. આ પહેલા 2025માં રૂપિયો લગભગ 5% સુધી તૂટીને એશિયાની સૌથી નબળી કરન્સી બની ગયો હતો. જાન્યુઆરી 2026માં જ તેમાં 2%નો ઘટાડો નોંધાયો હતો. વિદેશી પોર્ટફોલિયો રોકાણકારો (FIIs)ની સતત ઉપાડને કારણે રૂપિયા પર દબાણ હતું. જોકે, મંગળવારે રૂપિયાએ વાપસી કરતા 91.49 ના અગાઉના ક્લોઝની સરખામણીમાં 130 પૈસાની મજબૂતી નોંધાવી છે. ટ્રેડ ડીલની જાહેરાત બાદ આવેલી તેજી રૂપિયામાં આવેલી આ તેજી પાછળ ભારત અને અમેરિકા વચ્ચે થયેલો ‘ગિવ એન્ડ ટેક’ કરાર છે. રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પે સોશિયલ મીડિયા પર જણાવ્યું કે ભારત હવે રશિયા પાસેથી ઓઈલ ખરીદવાનું બંધ કરશે અને તેના બદલે અમેરિકા અને વેનેઝુએલા પાસેથી ઓઈલ ખરીદશે. આ ઉપરાંત, ભારતે આગામી કેટલાક વર્ષોમાં અમેરિકા પાસેથી 500 અબજ ડોલર (લગભગ 45 લાખ કરોડ રૂપિયા) ની ઊર્જા, ટેકનોલોજી અને કૃષિ ઉત્પાદનો ખરીદવાની પ્રતિબદ્ધતા વ્યક્ત કરી છે. આ જાહેરાતે તે અનિશ્ચિતતાનો અંત લાવી દીધો છે જે ગયા વર્ષે ઓગસ્ટમાં અમેરિકાના ટેરિફ પછીથી પ્રવર્તી રહી હતી. 89ના સ્તરે જઈ શકે છે રૂપિયો નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે રૂપિયામાં આ તેજી હજુ પણ ચાલુ રહી શકે છે. માર્કેટ એક્સપર્ટ અનુજ ગુપ્તાના મતે, નિકાસ વધવાની અપેક્ષાથી રૂપિયાની માંગમાં વધુ વધારો થશે. ટૂંકા ગાળામાં રૂપિયો 89.50 થી 89.00ના સ્તરે જઈ શકે છે. કોટક સિક્યોરિટીઝના કરન્સી રિસર્ચ હેડ અનિંદ્ય બેનર્જીનું કહેવું છે કે ટેરિફમાં ઘટાડાથી રૂપિયા માટે મજબૂતીના રસ્તા ખુલી ગયા છે, પરંતુ તે ભારતીય રિઝર્વ બેંક (RBI) કયા સ્તરે હસ્તક્ષેપ કરે છે તેના પર પણ નિર્ભર રહેશે. કરન્સીની કિંમત કેવી રીતે નક્કી થાય છે? ડોલરની સરખામણીમાં અન્ય કોઈ પણ કરન્સીની વેલ્યુ ઘટે તો તેને મુદ્રાનું ઘટવું, તૂટવું, નબળું પડવું કહેવાય છે. અંગ્રેજીમાં તેને કરન્સી ડેપ્રિસિયેશન કહે છે. દરેક દેશ પાસે ફોરેન કરન્સી રિઝર્વ હોય છે, જેનાથી તે ઇન્ટરનેશનલ ટ્રાન્ઝેક્શન કરે છે. ફોરેન રિઝર્વના ઘટવા અને વધવાની અસર કરન્સીની કિંમત પર દેખાય છે. જો ભારતના ફોરેન રિઝર્વમાં ડોલર, અમેરિકાના રૂપિયાના ભંડાર બરાબર હશે તો રૂપિયાની કિંમત સ્થિર રહેશે. આપણી પાસે ડોલર ઘટશે તો રૂપિયો નબળો પડશે, વધશે તો રૂપિયો મજબૂત થશે. ————————————————— આ સમાચાર પણ વાંચો 10 મહિનાની ખેંચતાણ માત્ર 72 મિનિટમાં ખતમ:અમેરિકાએ ભારત પર ટેરિફ 50%થી ઘટાડીને 18% કર્યો, ટ્રમ્પે કહ્યું- હવે ભારત વેનેઝુએલાથી ઓઈલ ખરીદશે; મોદીએ કહ્યું- Thank You અમેરિકાએ ભારત પર લગાવવામાં આવેલી 25% રેસિપ્રોકલ (જેવા સાથે તેવા) ટેરિફને 7% ઘટાડીને 18% કરી દીધો છે. રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પે સોમવારે સોશિયલ મીડિયા ‘ટ્રુથ સોશિયલ’ પર પોસ્ટ કરીને આ અંગે જાણકારી આપી. ટ્રમ્પે એમ પણ કહ્યું કે પીએમ મોદી રશિયન તેલ ખરીદવાનું બંધ કરીને અમેરિકા પાસેથી વધુ તેલ ખરીદવા સંમત થયા છે. સાથે જ ટ્રમ્પે એમ પણ કહ્યું છે કે ભારત અને અમેરિકા વચ્ચે ટ્રેડ ડીલ પર સહમતિ બની ગઈ છે. સંપૂર્ણ સમાચાર વાંચો