આજના સમયમાં સ્માર્ટફોન એ માત્ર વાતચીતનું સાધન નથી, પણ તે આપણું પાકીટ, ફોટો આલ્બમ અને બેંક પણ છે. ફોનમાં આપણી અંગત વિગતો, બેંકિંગ એપ્સ, UPI, સોશિયલ મીડિયા અને સંવેદનશીલ દસ્તાવેજો (જેવા કે આધાર અને પાન કાર્ડ) સંગ્રહિત હોય છે. આવી સ્થિતિમાં, જો ફોન ચોરાઈ જાય, તો તે તમારી સંપૂર્ણ ડિજિટલ ઓળખને જોખમમાં મૂકે છે. ફોન ચોરાયા પછી ગભરાવાને બદલે નીચેના 5 પગલાં તાત્કાલિક લેવા જોઈએ:

1. સિમ કાર્ડને તુરંત બ્લોક કરાવો

ફોન ચોરાયા પછી સૌથી પહેલું કામ સિમ કાર્ડ નિષ્ક્રિય કરવાનું છે. તમારા ટેલિકોમ ઓપરેટર (Jio, Airtel, Vi અથવા BSNL) ના કસ્ટમર કેર પર કૉલ કરીને સિમ બ્લોક કરાવો. આનાથી તમારા નંબર પર આવતા કોલ્સ, મેસેજ અને સૌથી મહત્વપૂર્ણ એવા OTP (One Time Password) બંધ થઈ જશે, જેનાથી આર્થિક છેતરપિંડી અટકી શકે છે.

2. બેંકિંગ અને UPI સેવાઓ સુરક્ષિત કરો

સિમ બ્લોક કર્યા પછી તરત જ તમારી બેંકને જાણ કરો. બેંકની હેલ્પલાઇન પર કૉલ કરીને તમારી મોબાઈલ બેંકિંગ અને UPI (PhonePe, Google Pay, Paytm) ને અસ્થાયી રૂપે બંધ કરાવો. જો તમારો ફોન અનલોક રહી ગયો હોય, તો પણ આ પગલું તમારા બેંક બેલેન્સને સુરક્ષિત રાખશે.

3. રિમોટલી ડેટા ડિલીટ કરો

જો તમારા ફોનમાં ઇન્ટરનેટ ચાલુ હોય, તો તમે બીજા કોઈના ફોન અથવા લેપટોપની મદદથી તમારા ડેટાને સાફ કરી શકો છો. એન્ડ્રોઇડ યુઝર્સ ‘Find My Device’ અને આઇફોન યુઝર્સ ‘Find My iPhone’ ફીચરનો ઉપયોગ કરીને ફોનનું લોકેશન ટ્રેસ કરી શકે છે અથવા રિમોટલી બધો જ ડેટા (ફોટા, ઇમેઇલ્સ, મેસેજ) કાયમી માટે ડિલીટ કરી શકે છે.

4 તમામ એકાઉન્ટ્સના પાસવર્ડ બદલો

તમારો ફોન કોઈ ખોટા હાથમાં જાય તે પહેલાં તમારા તમામ મહત્વપૂર્ણ એકાઉન્ટ્સના પાસવર્ડ બદલી નાખો. સૌ પ્રથમ તમારા ગૂગલ અથવા એપલ આઈડીનો પાસવર્ડ બદલો, કારણ કે તેનાથી અન્ય બધી એપ્સ જોડાયેલી હોય છે. ત્યારબાદ સોશિયલ મીડિયા, શોપિંગ એપ્સ અને ક્લાઉડ સ્ટોરેજના પાસવર્ડ્સ પણ અપડેટ કરો.

5 પોલીસ ફરિયાદ (FIR) અને IMEI બ્લોકિંગ

છેલ્લે, તમારા નજીકના પોલીસ સ્ટેશનમાં જઈને FIR નોંધાવો અથવા ઓનલાઇન ફરિયાદ કરો. પોલીસને તમારા ફોનનો IMEI નંબર જરૂરથી આપો. આનાથી તમારો ફોન ટ્રેક કરવામાં મદદ મળશે અને જો કોઈ તમારા ફોનનો દુરુપયોગ કરે, તો તમે કાયદાકીય રીતે સુરક્ષિત રહેશો. સાથે જ, ટેલિકોમ વિભાગના CEIR પોર્ટલ પર જઈને તમારા ચોરાયેલા ફોનને બ્લેકલિસ્ટ કરાવો જેથી તે કોઈ બીજા સિમ કાર્ડથી ચાલી ન શકે.

આ પણ વાંચોઃ યુરોપના આ દેશને મળશે પહેલા Gay વડાપ્રધાન, 38 વર્ષીય રોબ જેટને રચ્યો ઇતિહાસ