નવી દવાઓના વિકાસમાં ચીન ઝડપથી ઉભરતી શક્તિ બનતું દેખાઈ રહ્યું છે. દાયકાઓ સુધી કેન્સર નિષ્ણાતોની વાર્ષિક કોન્ફરન્સમાં દવાઓના ટ્રાયલ્સ મુખ્યત્વે અમેરિકા અને યુરોપની હોસ્પિટલો ચલાવતી હતી, પરંતુ ગયા અઠવાડિયે શિકાગોમાં આયોજિત અમેરિકન સોસાયટી ઓફ ક્લિનિકલ ઓન્કોલોજી (ASCO) ની વાર્ષિક બેઠકે સંકેત આપ્યો કે વૈશ્વિક બાયોટેકનોલોજીનું દૃશ્ય બદલાઈ રહ્યું છે. ક્યારેક પ્રમાણમાં નાની ગણાતી ચીનની બાયોટેક ઇન્ડસ્ટ્રી થોડા જ વર્ષોમાં નવી દવાઓના સંશોધન, વિકાસ અને ક્લિનિકલ પરીક્ષણનું મોટું કેન્દ્ર બની ગઈ છે. 1989 થી ASCO સંમેલનમાં ભાગ લઈ રહેલા જ્હોન્સ હોપકિન્સ યુનિવર્સિટીના પ્રોફેસર ડો. ઓટિસ બ્રોલી અનુસાર, ચીનની બાયોટેક ઇન્ડસ્ટ્રી હવે વૈશ્વિક મંચ પર પોતાની મજબૂત હાજરી નોંધાવી ચૂકી છે. જોકે આ પ્રગતિએ અમેરિકી અધિકારીઓ, દવા કંપનીઓ અને ચિકિત્સા નિષ્ણાતોની ચિંતાઓ પણ વધારી દીધી છે. તેમની આશંકા નવી દવાઓના વિકાસ પર નિયંત્રણ અને બાયોટેક ક્ષેત્રમાં અમેરિકાની લાંબા સમયથી બનેલી સરસાઈના નબળા પડવા સાથે પણ જોડાયેલી છે. અમેરિકી બાયોટેક સ્ટાર્ટઅપ્સનું કહેવું છે કે તેમને પેટન્ટ, રિસર્ચ પબ્લિકેશન અને ક્લિનિકલ ટ્રાયલ્સના ક્ષેત્રમાં ચીની કંપનીઓ તરફથી સ્પર્ધાનો સામનો કરવો પડી રહ્યો છે. આ સાથે એ સવાલ પણ ઉઠી રહ્યો છે કે શું ચીનમાં વિકસિત દવાઓ અમેરિકી દર્દીઓ પર પણ એટલી જ અસરકારક સાબિત થશે જેટલી ચીની નાગરિકો પર થાય છે. ફેફસાના કેન્સરના એશિયન દર્દીઓ લાંબા સમય સુધી જીવિત રહે છે અને અન્ય જાતિના લોકોની સરખામણીમાં તેમને સારવારથી વધુ ફાયદો થાય છે. સંમેલનમાં સૌથી વધુ ચર્ચા ચીની કંપની અકેસો બાયોફાર્માની કેન્સર વિરોધી દવા ઇવોનેસિમેબને લઈને રહી. કંપની આ દવાનું અમેરિકી દર્દીઓ પર પણ પરીક્ષણ કરી રહી છે. ઘણી મોટી દવા કંપનીઓના ચીન સાથે ડીલ છેલ્લા કેટલાક વર્ષોથી, વિશ્વની મોટી ફાર્માસ્યુટિકલ કંપનીઓ ચીનની દવાઓ અને કાચા માલનો મોટા પાયે આયાત કરી રહી છે. આ વર્ષે અત્યાર સુધીમાં આવા લગભગ અડધા સોદા ચીની કંપનીઓ સાથે થયા છે. આ 2020 કરતાં ઘણા વધારે છે. કોન્ફરન્સમાં, ફાઈઝર, મર્ક અને બ્રિસ્ટોલ માયર્સ સ્ક્વિબ જેવી મોટી કંપનીઓએ ઇવોનેસિમેબ સહિત કેન્સરની અન્ય દવાઓના સોદા કર્યા છે.