દુનિયાના પહેલા ટ્રિલિયનેર બન્યાના થોડા દિવસો પછી જ ઇલોન મસ્કની નેટવર્થમાં અત્યાર સુધીનો રેકોર્ડ ઘટાડો આવ્યો છે. તેમની રોકેટ કંપની સ્પેસએક્સના શેરોમાં આવેલા 16%ના ઘટાડાને કારણે મસ્કની નેટવર્થ માત્ર એક અઠવાડિયામાં લગભગ 350 બિલિયન ડોલર એટલે કે 33.13 લાખ કરોડ રૂપિયા ઓછી થઈ ગઈ છે. ફોર્બ્સની રિયલ ટાઈમ બિલિયોનેર લિસ્ટ અનુસાર, સ્પેસએક્સના શેરોમાં આવેલા ઘટાડા પછી ઇલોન મસ્કની સંપત્તિ 1.45 ટ્રિલિયન ડોલરથી ઘટીને હવે 1.1 ટ્રિલિયન ડોલર એટલે કે 104.15 લાખ કરોડ પર આવી ગઈ છે. આ ઘટાડો એટલો મોટો છે કે તેનું કુલ કદ દુનિયાના બીજા સૌથી ધનિક વ્યક્તિ લેરી પેજની કુલ નેટવર્થ લગભગ 285 બિલિયન ડોલર એટલે કે 26.98 લાખ કરોડ રૂપિયા કરતાં લગભગ 4 ગણું વધારે છે. આ જ મહિને બન્યા હતા દુનિયાના પહેલા ટ્રિલિયનેર ઇલોન મસ્ક આ જ મહિને તેમની રોકેટ, સેટેલાઇટ અને આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) કંપની સ્પેસએક્સની અમેરિકી બજારમાં લિસ્ટિંગ પછી દુનિયાના પહેલા ટ્રિલિયનેર બન્યા હતા. IPOના શરૂઆતના ત્રણ કારોબારી દિવસોમાં રોકાણકારોના સતત રોકાણને કારણે સ્પેસએક્સના શેર 67% સુધી ઉછળ્યા હતા, જેનાથી કંપનીનું વેલ્યુએશન 1.8 ટ્રિલિયન ડોલર (170 લાખ કરોડ રૂપિયા) ને પાર પહોંચી ગયું હતું. 3 દિવસમાં ₹87.84 લાખ કરોડ માર્કેટ વેલ્યુ ઘટી શરૂઆતની તેજી પછી સ્પેસએક્સના સ્ટોકમાં સતત ત્રણ સેશનમાં ઘટાડો જોવા મળ્યો. આ વેચવાલીથી કંપનીની માર્કેટ વેલ્યુ લગભગ 928 બિલિયન ડોલર એટલે કે લગભગ 87.84 લાખ કરોડ રૂપિયા ઘટી ગઈ. કંપનીનું કુલ વેલ્યુએશન પણ તેના ઉચ્ચ સ્તર 2.9 ટ્રિલિયન ડોલરથી ઘટીને હવે માત્ર 2 ટ્રિલિયન ડોલર એટલે કે 189 લાખ કરોડ રૂપિયાની આસપાસ આવી ગયું છે. મસ્ક ના નામે પહેલા પણ નોંધાયેલો છે સૌથી મોટા ઘટાડાનો રેકોર્ડ ઇલોન મસ્ક માટે વ્યક્તિગત સંપત્તિનું આ પહેલું મોટું નુકસાન નથી. આ પહેલા વર્ષ 2022 માં ટેસ્લાના શેરોમાં આવેલા ઘટાડા દરમિયાન તેમણે લગભગ 165 બિલિયન ડોલર એટલે કે 15.62 લાખ કરોડ રૂપિયા ગુમાવ્યા હતા. તેમ છતાં, તેમના નામે કોઈ વ્યક્તિ દ્વારા ગુમાવવામાં આવેલી સૌથી મોટી વ્યક્તિગત સંપત્તિનો રેકોર્ડ નોંધાયો હતો. મસ્કની સંપત્તિનો મોટો હિસ્સો સ્પેસએક્સમાં તેમની 38% હિસ્સેદારી, ટેસ્લામાં 11% હિસ્સેદારી અને અન્ય સ્ટાર્ટઅપ્સમાં તેમની માલિકી હક સાથે જોડાયેલો છે. ₹1.89 લાખ કરોડના નવા બોન્ડ લાવવાની જાહેરાતથી શેર ઘટ્યા પબ્લિક કંપની બન્યા પછી સોમવારે સ્પેસએક્સને તેના સૌથી ખરાબ કારોબારી દિવસનો સામનો કરવો પડ્યો, જ્યારે તેના શેર 16.4% તૂટી ગયા. આ ઘટાડો ત્યારે આવ્યો જ્યારે કંપનીએ તેના AI વિસ્તરણ યોજના માટે ઓછામાં ઓછા 20 બિલિયન ડોલર (લગભગ 1.89 લાખ કરોડ રૂપિયા) એકત્ર કરવાના ઉદ્દેશ્યથી પ્રથમ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ-ગ્રેડ બોન્ડ ઓફરિંગની જાહેરાત કરી. AI સેક્ટરમાં ભારે રોકાણને લઈને બજારમાં વધી ચિંતા સ્પેસએક્સના આ ભંડોળ એકત્ર કરવાના પ્રયાસે ગ્લોબલ માર્કેટમાં આ ચિંતાને વધુ વધારી દીધી છે કે શું મોટી ટેકનોલોજી કંપનીઓ AI સેક્ટરમાં સ્પર્ધા કરવા માટે જરૂરી ભારે રોકાણને ચાલુ રાખી શકશે. સ્પેસએક્સએ કહ્યું કે તેની પાસે 100 બિલિયન ડોલર (9.46 લાખ કરોડ) થી વધુ રોકડ છે. આ વેચવાલી છતાં, કંપનીના શેર ગઈકાલે 156 ડોલર પર બંધ થયા, જે તેની IPO કિંમત 135 ડોલરથી હજુ પણ ઉપર છે. ગ્લોબલ માર્કેટમાં AI સ્ટોક્સનો ક્રેઝ ઠંડો પડી રહ્યો છે આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ અને સ્પેસએક્સના લિસ્ટિંગને લઈને જે ઉત્સાહ હતો, તે હવે વૈશ્વિક બજારોમાં ઠંડો પડતો દેખાઈ રહ્યો છે. ન્યૂયોર્કનો નાસ્ડેક ઇન્ડેક્સ મંગળવારે 2.21% ઘટીને બંધ થયો, જેમાં આલ્ફાબેટનો શેર 1% ઘટ્યો હતો. આ ઉતાર-ચઢાવ મંગળવારે એશિયન બજારોમાં પણ જોવા મળ્યો, જ્યાં સાઉથ કોરિયાના બેન્ચમાર્ક કોસ્પી ઇન્ડેક્સમાં AI ચિપમેકર્સના ભારે વેચાણને કારણે ટ્રેડિંગને અસ્થાયી રૂપે રોકવું પડ્યું અને ઇન્ડેક્સ 10% સુધી તૂટી ગયો. આ ઉપરાંત જાપાનનો નિક્કેઈ 3.6% અને હોંગકોંગનો હેંગસેંગ 1.82% ઘટીને બંધ થયો હતો. જ્યારે ભારતનો સેન્સેક્સ પણ 893 અંક ઘટીને 76,200 ના સ્તરે બંધ થયો હતો. નિફ્ટી પણ 278 અંક ઘટીને 23,824 પર બંધ થયો હતો. શું હોય છે ઇન્વેસ્ટમેન્ટ-ગ્રેડ બોન્ડ ઓફરિંગ?