અનિલ અગ્રવાલના વેદાંતા ગ્રુપ પર ED (એન્ફોર્સમેન્ટ ડિરેક્ટોરેટે) એ દરોડા પાડ્યા છે. અહેવાલ મુજબ, આ દરોડા ફોરેન એક્સચેન્જ મેનેજમેન્ટ એક્ટના ઉલ્લંઘનની તપાસના સંદર્ભમાં પાડવામાં આવ્યા હતા. મંગળવારે, EDએ વેદાંતા ગ્રુપના અનેક સ્થળોએ દરોડા પાડ્યા હતા. EDના અધિકારીઓ દસ્તાવેજો અને ડિજિટલ પુરાવાઓની તપાસ કરી રહ્યા છે અને તપાસ ચાલુ છે.

વેદાંત લિમિટેડ ભારતની સૌથી મોટી મલ્ટીનેશનલ માઈનિંગ, મેટલ્સ, એઈલ એન્ડ ગેસ કંપનીઓમાંની એક છે. તે ઝીંક, એલ્યુમિનિયમ, ક્રૂડ ઓઈલ અને આયર્ન ઓરનું ઉત્પાદન કરે છે. કંપની તેના વ્યવસાયને અલગ સ્વતંત્ર કંપનીઓમાં વિભાજીત કરવાની પ્રક્રિયા પર કામ કરી રહી છે.

EDના વરિષ્ઠ અધિકારીઓએ માહિતી આપતાં જણાવ્યું હતું કે તપાસના સંદર્ભમાં, મંગળવારે દિલ્હી અને મુંબઈમાં વેદાંત ગ્રુપ સાથે સંબંધિત સ્થળોએ દરોડા પાડવામાં આવ્યા હતા.

અનિલ અગ્રવાલના વેદાંત ગ્રુપ પર ED (એન્ફોર્સમેન્ટ ડિરેક્ટોરેટે) એ દરોડા પાડ્યા છે.

અમે સંપૂર્ણ સહયોગ કરીશું

EDની કાર્યવાહી અંગે, વેદાંતાના પ્રવક્તાએ જણાવ્યું હતું કે કંપની તપાસ એજન્સીઓને સંપૂર્ણ સહયોગ આપી રહી છે અને માંગવામાં આવેલી બધી માહિતી પૂરી પાડી રહી છે. તેમણે એ પણ સ્પષ્ટ કર્યું કે કંપની લાગુ પડતા તમામ કાયદા અને નિયમોનું પાલન કરશે. પ્રવક્તાએ વધુમાં જણાવ્યું હતું કે આ મામલો હાલમાં પ્રક્રિયા હેઠળ છે, તેથી તેઓ હાલમાં વધુ માહિતી જણાવી શકશે નહીં.

બિહારના પટનામાં જન્મેલા અનિલ અગ્રવાલ 1970ના દાયકામાં મુંબઈ આવ્યા હતા.

ભંગારના કારોબારમાંથી વેદાંતાની શરૂઆત કરી

વેદાંતા ગ્રુપની સ્થાપના 1980ના દાયકામાં અનિલ અગ્રવાલે કરી હતી. બિહારના પટનામાં જન્મેલા અનિલ અગ્રવાલ 1970ના દાયકામાં મુંબઈ આવ્યા હતા. શરૂઆતમાં, તેમણે સ્ક્રેપ બિઝનેસ શરૂ કર્યો. તેઓ અન્ય કંપનીઓ પાસેથી સ્ક્રેપ મેટલ ખરીદતા અને તેને અન્ય જગ્યાએ વેચતા હતા. 1976માં, તેમણે બેંક લોન લીધી અને એક નાદાર કેબલ કંપની ખરીદી. તેમણે તે કંપનીને ફરીથી બેઠી કરી, અને અહીંથી તેમની મેન્યુફેક્ચરિંગની યાત્રા શરૂ થઈ.

1976માં, તેમણે સ્ટરલાઇટ ઇન્ડસ્ટ્રીઝની સ્થાપના કરી અને વિદેશથી આયાત કરાયેલા તાંબાનો ઉપયોગ કરીને કેબલ બનાવવાનું કામ શરૂ કર્યું. વેદાંતાના ઇતિહાસમાં સૌથી મોટો વળાંક 2001 અને 2002માં આવ્યો. તે સમયે, ભારત સરકાર જાહેર ક્ષેત્રની કંપનીઓનું ખાનગીકરણ કરી રહી હતી.

અનિલ અગ્રવાલે જોખમ લીધું અને બે મોટી સરકારી કંપનીઓ, બાલ્કો અને હિન્દુસ્તાન ઝિંક હસ્તગત કરી. અગ્રવાલે સરકાર પાસેથી એલ્યુમિનિયમ કંપની બાલ્કોમાં 51% હિસ્સો હસ્તગત કર્યો. 2002માં વેદાંતે ખોટ કરતી સરકારી કંપની હિન્દુસ્તાન ઝિંકને હસ્તગત કરી અને તેની શ્રેષ્ઠ કાર્યકારી કાર્યક્ષમતા દ્વારા, તે વિશ્વની સૌથી મોટી ઝિંક ઉત્પાદકોમાંની એક બની.

વેદાંત ગ્રુપની સ્થાપના 1980ના દાયકામાં અનિલ અગ્રવાલે કરી હતી

વેદાંતા રિસોર્સિસની સ્થાપના 2003માં થઈ

2003માં અનિલ અગ્રવાલે તેમની બધી પેટાકંપનીઓનું વિલીનીકરણ કરીને વેદાંત રિસોર્સિસ બનાવી અને તેને લંડન સ્ટોક એક્સચેન્જ (LSE)માં લિસ્ટિંગ કરાવી. 2010માં તેમણે કેયર્ન ઇન્ડિયાના હસ્તગત સાથે ઓઈલ અને ગેસ સેક્ટરમાં વિસ્તરણ કર્યું. 2013માં સ્ટરલાઇટ અને સેસા ગોવાનું મર્જર થઈને વેદાંતા લિમિટેડની રચના કરી.

FEMA શું છે?

ભારતમાં ફોરેન એક્સચેન્જ મેનેજમેન્ટ એક્ટ (FEMA) વિદેશી વિનિમય વ્યવહારો, વિદેશી રોકાણ અને વિદેશમાં સંપત્તિના નિર્માણ અથવા ટ્રાન્સફરનું નિયમન કરે છે. જો કોઈ કંપની આ નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરે છે અને વિદેશી ભંડોળમાં હેરાફેરી કરે છે, તો એન્ફોર્સમેન્ટ ડિરેક્ટોરેટ (ED) પાસે આ કાયદા હેઠળ સંપત્તિઓની તપાસ અને જપ્ત કરવાની સત્તા છે. વેદાંત પર તેના વિદેશી નાણાકીય વ્યવહારોમાં ચોક્કસ નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરવાનો આરોપ છે.

વેદાંત લિમિટેડ એક મોટી વૈશ્વિક કંપની છે જે મેટલ્સ, ક્રિટિકલ મિનરલ્સ અને ટેકનોલોજી સેક્ટરમાં કાર્યરત છે. કંપનીનો કારોબાર ભારત, તેમજ આફ્રિકા, મિડલ ઈસ્ટ અને પૂર્વ એશિયાના ઘણા દેશોમાં ફેલાયેલો છે.

વેદાંત પહેલા પણ વિવાદોમાં રહી છે

મલ્ટીનેશનલ માઈનિંગ કંપની વેદાંતા સાથે જોડાયેલો આ એકમાત્ર વિવાદ નથી. એપ્રિલ 2026માં છત્તીસગઢમાં એક પાવર પ્લાન્ટમાં બોઈલર વિસ્ફોટ બાદ કંપનીના ટોચના નેતૃત્વ (અનિલ અગ્રવાલ સહિત) સામે FIR કરવામાં આવી હતી. આ ઘટનામાં 20થી વધુ કામદારોએ જીવ ગુમાવ્યા હતા.

ગયા મહિને પણ બુર્લા સિંચાઈ વિભાગે ઓડિશામાં ભેડેન નદી/નહેરમાંથી મંજુરી વિના પાણી કાઢવા બદલ વેદાંત એલ્યુમિનિયમ પર ₹233.11 કરોડનો દંડ ફટકાર્યો હતો.

દિવ્ય ભાસ્કરને Google પર મનપસંદ સોર્સ બનાવો