New Zealand Cricket Success: Talent, Coaching & Infrastructure
સ્પોર્ટ્સ ડેસ્ક2 મિનિટ પેહલા
- કૉપી લિંક
2021માં વર્લ્ડ ટેસ્ટ ચેમ્પિયન…2024માં ભારતને પહેલીવાર તેના જ ઘરમાં ક્લીન સ્વીપ કર્યું. પછી વિમેન્સ ટીમે ટી-20 વર્લ્ડ કપ પણ જીતી લીધો.
આ ન્યુઝીલેન્ડની હાલની સિદ્ધિઓ છે. આ ઉપરાંત, કીવી ટીમે કુલ 18 ICC ટુર્નામેન્ટની સેમિફાઇનલ પણ રમી છે. ન્યુઝીલેન્ડને ક્રિકેટની સૌથી શિસ્તબદ્ધ ટીમોમાં પણ ગણવામાં આવે છે.
આ જ કારણ છે કે ટીમને ‘સાયલન્ટ કિલર’ કહેવામાં આવે છે. પરંતુ 50 લાખની વસ્તી ધરાવતો આ નાનો દેશ ક્રિકેટમાં આટલો સારો કેવી રીતે બન્યો? આ સ્ટોરીમાં આપણે આ જ સવાલનો જવાબ આપીશું.
સ્ટોરી 3 ભાગમાં વાંચો…
1864માં ઇન્ટરનેશનલ ક્રિકેટ ન્યુઝીલેન્ડ પહોંચ્યું
1832માં એંગ્લિકન મિશનરી હેનરી વિલિયમ્સે નોર્થલેન્ડમાં એક મેચનું આયોજન કર્યું હતું. જે કિવિઓના ઇતિહાસની પ્રથમ મેચ છે. તેના 10 વર્ષ પછી, ડિસેમ્બર 1842માં વેલિંગ્ટનમાં એક મેચ રમાઈ હતી, જેનો સ્કોર નોંધવામાં આવ્યો હતો. આ ક્રિકેટ ઇતિહાસની પ્રથમ એવી મેચ હતી, જેમાં સ્કોર નોંધવામાં આવ્યો હતો.
1864માં ઈન્ટરનેશનલ ક્રિકેટ ન્યુઝીલેન્ડ પહોંચ્યું, જ્યારે જ્યોર્જ પારની ઓલ-ઇંગ્લેન્ડ ઇલેવન ટીમ અહીં રમવા આવી. આ અંગ્રેજી ટીમે ઓટાગો અને કેન્ટરબરીની 22 ખેલાડીઓવાળી ટીમો સામે ચાર મેચ જીતી. 1906માં ગવર્નર લોર્ડ પ્લંકેટે પ્લંકેટ શીલ્ડ ટ્રોફી શરૂ કરી.
પ્રથમ જીત માટે 26 વર્ષની રાહ
ન્યુઝીલેન્ડ 1930માં ટેસ્ટ રમતો દેશ બન્યો. ટીમને પોતાની પ્રથમ ટેસ્ટ જીત નોંધાવવા માટે 26 વર્ષ રાહ જોવી પડી. કિવિઝને ઇંગ્લેન્ડ અને ઓસ્ટ્રેલિયા જેવી ટીમો સામે જીત મેળવવામાં વધુ બે દાયકા લાગ્યા. જ્યારે તેણે ઓકલેન્ડના ઈડન પાર્કમાં વેસ્ટ ઈન્ડિઝને હરાવ્યું. ન્યુઝીલેન્ડે પોતાની પ્રથમ વનડે મેચ 11 ફેબ્રુઆરી 1973ના રોજ રમી અને પાકિસ્તાનને 22 રનથી હરાવ્યું. ન્યુઝીલેન્ડની મહિલા ટીમે પોતાની પ્રથમ ટેસ્ટ મેચ 1935માં ઇંગ્લેન્ડ સામે રમી.
છેલ્લા 6 વર્ષમાં 3 ફાઇનલ રમી, એક જીતી
ન્યુઝીલેન્ડની ટીમે 2020 પછી 3 વખત ICC ટુર્નામેન્ટની ફાઇનલમાં સ્થાન મેળવ્યું, જેમાંથી તેને એકમાં જીત મળી, જ્યારે 2માં હારનો સામનો કરવો પડ્યો. સાઉથેમ્પ્ટનના ધ રોઝ બાઉલ સ્ટેડિયમમાં કિવિઓએ જૂન 2021માં ભારતને વર્લ્ડ ટેસ્ટ ચેમ્પિયનશિપની ફાઇનલમાં 8 વિકેટે હરાવ્યું.
તે જ વર્ષે 14 નવેમ્બરે દુબઈ ઇન્ટરનેશનલ સ્ટેડિયમમાં ન્યુઝીલેન્ડને ટી-20 વર્લ્ડ કપની ફાઇનલમાં ઓસ્ટ્રેલિયાએ 8 વિકેટે હરાવ્યું. કિવિઓએ ગયા વર્ષે 2025માં ચેમ્પિયન્સ ટ્રોફીમાં ભારત સામે ફાઇનલ મેચ રમી હતી. જેમાં તેમને 4 વિકેટથી હારનો સામનો કરવો પડ્યો હતો.
2000માં પહેલો ICC ટાઇટલ જીત્યો
ન્યુઝીલેન્ડની મેન્સ ટીમ 2000માં પહેલીવાર કોઈ ICC ટુર્નામેન્ટની ફાઇનલમાં પહોંચી. ટીમે પહેલા જ મોકા પર ટીમ ઇન્ડિયાને 4 વિકેટે હરાવી હતી. તે પછી કિવિઓએ આગળના 20 વર્ષમાં 3 ફાઇનલ રમી, પરંતુ એક પણ જીતી શકી નહીં.
કિવિઓને 2009માં ચેમ્પિયન્સ ટ્રોફી અને 2015માં વનડે વર્લ્ડ કપમાં ઓસ્ટ્રેલિયાએ ફાઇનલમાં હરાવ્યા. 2019માં ન્યુઝીલેન્ડ ફરી ફાઇનલમાં પહોંચ્યું, પરંતુ આ વખતે ઇંગ્લેન્ડ સામે ICCના બાઉન્ડ્રીના નિયમની કારણે હારી ગયું.
61% સેમિફાઇનલ મેચ ગુમાવી, 39% જીત્યા
ન્યુઝીલેન્ડ એવી ટીમ છે, જે વધારે નિવેદનબાજી કરતી નથી અને ન તો તેના ખેલાડીઓ અનુશાસનહીનતા કરે છે. ખેલાડીઓનો હાવભાવ જીત અને હારમાં એક સમાન રહે છે. ન્યુઝીલેન્ડની ટીમ શાંતિપૂર્ણ રીતે પોતાની રમત રમે છે અને સેમિફાઇનલમાં સ્થાન બનાવી લેશે.
NZની ટીમે 18 વખત ICC ટુર્નામેન્ટની સેમિફાઇનલમાં સ્થાન બનાવ્યું. તેમાંથી 7 જીત્યા, જ્યારે 11 વખત કિવિઓને નિરાશા હાથ લાગી છે. ટીમે 61% સેમિફાઇનલ મેચ ગુમાવી છે અને 39% મેચ જીતી છે.
ન્યુઝીલેન્ડને ઈન્ટરનેશનલ ક્રિકેટમાં પ્રથમ જીત 26 વર્ષ પછી મળી. ટીમ પ્રથમ વર્લ્ડ કપના સેમિફાઇનલમાં પહોંચી ગઈ. તેણે 1979 અને 1992માં પણ ટોપ-4માં સ્થાન બનાવ્યું. પરંતુ, ટીમ ટાઇટલ જીતી શકી ન હતી.
આ કારણે 1990ના દાયકામાં ન્યુઝીલેન્ડ ક્રિકેટને મજબૂત કરવા માટે એક મોટો વહીવટી સુધારો કરવામાં આવ્યો. નવું ગવર્નન્સ સ્ટ્રક્ચર બન્યું. રાજ્યના પ્રતિનિધિઓની જગ્યાએ યોગ્યતાના આધારે નિમણૂકો થવા લાગી. તેની અસર પણ થઈ અને ટીમે 2000માં ચેમ્પિયન્સ ટ્રોફી જીતી. ન્યુઝીલેન્ડના સક્સેસ મોડેલને 4 ફેક્ટર્સમાં સમજો…
ફેક્ટર-1. ઓછી વસ્તી, લિમિટેડ ટેલેન્ટ; વધુ ફોકસ
ન્યુઝીલેન્ડના ઇતિહાસકાર ડોન નીલીએ કહ્યું હતું- ‘અમે નાના છીએ, તેથી આખા દેશને એક ટાર્ગેટ માટે સાથે લાવવું સરળ છે. ઘણા લોકો તેને નબળાઈ માને છે, જ્યારે અમે તેને અમારી તાકાત માનીએ છીએ.’ આ જ વાત ક્રિકેટ પર લાગુ પડે છે, ત્યાં એક લાખ રજિસ્ટર્ડ ક્રિકેટર્સ છે.
પ્લેયર્સને નાની ઉંમરે સ્કૂલ અને ક્લબ લેવલથી સ્કાઉટ કરવામાં આવે છે. પછી તેમના સ્કિલ ડેવલપમેન્ટ પર ભાર મૂકવામાં આવે છે. સંખ્યા ઓછી હોવાને કારણે કોચિંગ અને અન્ય સુવિધાઓની દ્રષ્ટિએ દરેક પ્લેયર્સ પર કોચ અને એડમિનિસ્ટ્રેટરનું ફોકસ વધુ હોય છે.
ફેક્ટર-2. મજબૂત ગ્રાસરૂટ સિસ્ટમ
ન્યુઝીલેન્ડની અસલી તાકાત તેની મજબૂત ગ્રાસરૂટ સિસ્ટમ છે. તેના શહેરો નાના ભલે હોય, પરંતુ રમતગમતની સુવિધાઓથી ભરપૂર છે. તેનો અંદાજ એ વાત પરથી લગાવી શકાય છે કે ટૌરંગાના માઉન્ટ માઉંગાનુઈમાં એક નાનું પણ શાનદાર ક્રિકેટ સ્ટેડિયમ, બે રગ્બી મેદાન, વાઇકાટો હાઈ-પર્ફોર્મન્સ સેન્ટર, હોકી માટે એસ્ટ્રોટર્ફ અને એથ્લેટિક્સ ટ્રેક ઉપલબ્ધ છે. નજીકમાં યોટિંગ અને સેલિંગ ક્લબ પણ છે. આનાથી ત્યાંના રહેવાસીઓની જીવનશૈલીમાં સ્પોર્ટ્સ કલ્ચર વિકસે છે.
ન્યુઝીલેન્ડની સફળતામાં આઉટડોર જીવનશૈલીનો મોટો ફાળો છે. સ્કૂલોમાં દોડવા, કૂદવા અને ફેંકવા જેવી શારીરિક પ્રવૃત્તિઓ પર ખાસ ભાર મૂકવામાં આવે છે. દર વર્ષે અડધાથી વધુ બાળકો ઓછામાં ઓછા એક સ્પર્ધાત્મક રમતમાં તેમની સ્કૂલનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે.
સ્કૂલ અને ક્લબમાંથી ખેલાડીઓને સ્કાઉટ કર્યા પછી, તેમને ત્યાંની ડોમેસ્ટિક અને નેશનલ ટુર્નામેન્ટમાં તક આપવામાં આવે છે. આ ટુર્નામેન્ટમાં સ્ટેજની 6 ટીમો ભાગ લે છે. વિમેન્સ કેટેગરીમાં પણ 6 ટીમો રમે છે. ટી-20માં સુપર સ્મેશ અને મલ્ટી-ડે ક્રિકેટરો માટે પ્લંકેટ શીલ્ડનું આયોજન થાય છે.
ફેક્ટર-3. હોક્સ બે કેમ્પ ક્રિકેટની નર્સરી
ન્યુઝીલેન્ડ ક્રિકેટની પ્રતિભાને તૈયાર કરવામાં નોર્થ આઇલેન્ડના દક્ષિણી ભાગમાં આવેલા હોક્સ બેના ક્રિકેટ કેમ્પની મહત્વની ભૂમિકા છે. તેને કીવી ક્રિકેટની નર્સરી કહેવામાં આવે છે. છેલ્લા 30 વર્ષમાં ભાગ્યે જ કોઈ ન્યુઝીલેન્ડનો ક્રિકેટર હશે, જેણે આ કેમ્પમાં ભાગ ન લીધો હોય.
આશરે 45 વર્ષ પહેલાં આ કેમ્પ 12 ટીમો સાથે શરૂ થયો હતો. હવે તેમાં લગભગ 150 ટીમો અને 2000 ખેલાડીઓ અલગ-અલગ વય જૂથમાં ભાગ લે છે. નેપિયરથી હેસ્ટિંગ્સ સુધી 20 મેદાનો પર લગભગ 450 મેચ રમાય છે. રોસ ટેલર, કેન વિલિયમસન, ટિમ સાઉથી અને ટોમ લેથમ જેવા લગભગ બધા મોટા ખેલાડીઓ આ કેમ્પમાં ભાગ લઈ ચૂક્યા છે. એટલું જ નહીં, ઇંગ્લેન્ડ ટેસ્ટ ટીમના કેપ્ટન બેન સ્ટોક્સ પણ આ કેમ્પનો ભાગ રહ્યા છે.
ફેક્ટર-4. મજબૂત ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર
ન્યુઝીલેન્ડની વસ્તી લગભગ 50 લાખ છે, જે ફાઇનલ મેચની યજમાની કરી રહેલા અમદાવાદની વસ્તી કરતાં અડધી છે. તેનો વિસ્તાર લગભગ ઉત્તર પ્રદેશ જેટલો છે. ત્યાં 16 ઈન્ટરનેશનલ સ્ટેડિયમ છે. તેમાંથી 10 સ્ટેડિયમ એવા છે, જે નિયમિત ઈન્ટરનેશનલ મેચોની યજમાની કરે છે. જ્યારે, 6 સ્ટેડિયમ એવા છે, જ્યાં અગાઉ ઈન્ટરનેશનલ મેચોની યજમાની થઈ ચૂકી છે.
————————————————————–
ક્રિકેટનો કીડો છે તો સોલ્વ કરો આ સુપર ક્વિઝ
શું તમે તમારી જાતને ક્રિકેટના સુપર ફેન માનો છો? આખી T20 વર્લ્ડ કપ ટુર્નામેન્ટ દરમિયાન ભાસ્કરની ખાસ ગેમ ‘SUPER ઓવર’માં રોજ ક્રિકેટ સંબંધિત 6 સવાલો તમારા ક્રિકેટ જ્ઞાનની કસોટી કરશે. જેટલી જલ્દી સાચા જવાબ આપશો તેટલા વધુ રન બનશે. જેટલા વધુ રન બનશે, લીડરબોર્ડમાં તેટલા જ ઉપર આવશો. તો રોજ રમો અને ટુર્નામેન્ટના ટોપ સ્કોરર બનો. હમણાં રમો SUPER ઓવર…ક્લિક કરો
latest video
news via inbox
Subscribe for the latest updates, promotions, and ads.
