RBI Inflation Tops Target (June); Potato, Onion Costly
નવી દિલ્હી1 કલાક પેહલા
- કૉપી લિંક
જૂનમાં છૂટક મોંઘવારી વધીને 4.38% પર પહોંચી ગઈ છે. જાન્યુઆરી 2025 પછી આ પહેલો પ્રસંગ છે જ્યારે મોંઘવારી રિઝર્વ બેંકના 4% ના મધ્યબિંદુ લક્ષ્યને પાર કરી ગઈ છે. આંકડાશાસ્ત્ર અને કાર્યક્રમ અમલીકરણ મંત્રાલયે આજે 13 જુલાઈએ આ આંકડા જાહેર કર્યા.
મોંઘવારી વધવાનું મુખ્ય કારણ ખાદ્યપદાર્થોના ભાવમાં વધારો છે. જૂનમાં ખાદ્ય ફુગાવો વધીને 5.32% પર પહોંચી ગયો છે. મે મહિનામાં આ આંકડો 4.38% પર હતો.
બટાકા અને આદુ મોંઘા થયા, સોના-ચાંદીના દાગીના સસ્તા
| વસ્તુઓ | મે મહિનામાં મોંઘવારી દર | જૂન મહિનામાં મોંઘવારી દર |
| બટાકા | -23.71 | -20.34 |
| ટામેટાં | 48.43 | 31.92 |
| આદુ | 32.50 | 50.41 |
| જીરું | -4.59 | -3.75 |
| સોના/હીરા/પ્લેટિનમના દાગીના | 40.91 | 36.82 |
| ચાંદીના દાગીના | 155.25 | 133.21 |
આ વર્ષે રિટેલ મોંઘવારીની સ્થિતિ
| મહિનો | મોંઘવારી દર |
| જાન્યુઆરી | 2.74% |
| ફેબ્રુઆરી | 3.21% |
| માર્ચ | 3.40% |
| એપ્રિલ | 3.48% |
| મે | 3.93% |
| જૂન | 4.38% |
મોંઘવારી વધવાથી વ્યાજ દરો વધવાની આશંકા
જોકે, વર્તમાન મોંઘવારી હજુ પણ RBIના 2% થી 6% ના ટોલરન્સ બેન્ડની અંદર છે, પરંતુ કિંમતોમાં વધુ વધારો કેન્દ્રીય બેંકને વ્યાજ દરો વધારવા માટે મજબૂર કરી શકે છે. જો આવું થાય છે, તો આગામી ત્રિમાસિક ગાળામાં દેશના આર્થિક વિકાસ પર અસર પડી શકે છે.
જૂનમાં જ RBI એ અલ નીનોની પરિસ્થિતિઓને કારણે ઓછા વરસાદની આશંકા અને વધતી ઉર્જા કિંમતોના બેવડા જોખમને ધ્યાનમાં રાખીને પોતાના મોંઘવારીના અનુમાનને 4.6% થી વધારીને 5.1% કરી દીધું હતું.
નવા ઇન્ડેક્સને કારણે ગયા વર્ષ સાથે સરખામણી નહીં
મોંઘવારીના ડેટાની સરખામણી ગયા વર્ષના સમાન સમયગાળા સાથે કરી શકાતી નથી, કારણ કે આ વર્ષે જાન્યુઆરીમાં આ ઇન્ડેક્સને રીસેટ કરવામાં આવ્યો હતો. વર્ષ 2024ને બેઝ યર બનાવીને નવી સીરીઝની શરૂઆત કરવામાં આવી હતી, જેમાં જાન્યુઆરીમાં સુધારેલી રિટેલ મોંઘવારી 2.74% નોંધાઈ હતી.
ત્યારબાદ કિંમતોમાં સતત વધારો જોવા મળ્યો. ફેબ્રુઆરીમાં તે 3.21%, માર્ચમાં 3.4%, એપ્રિલમાં 3.48% અને મેમાં 3.93% નોંધાઈ હતી. જૂની CPI સીરીઝ, જેનું બેઝ યર 2012 હતું, તેના હેઠળ મોંઘવારી દર ડિસેમ્બરમાં 1.33% અને નવેમ્બરમાં 0.71% રહ્યો હતો.
નવા મોંઘવારી ઇન્ડેક્સમાં ખર્ચની પેટર્નને બદલવામાં આવી
નવો ફુગાવાનો ઇન્ડેક્સ વર્ષ 2023-24ના હાઉસહોલ્ડ કન્ઝમ્પશન એક્સપેન્ડિચર સર્વેમાં સામે આવેલા ખર્ચની રીતો પર આધારિત છે. ઇન્ડેક્સના ઘટકોના નવા વેઇટેજને કારણે મોંઘવારીના આંકડામાં નજીવો વધારો જોવા મળી રહ્યો છે. તેમાં મુખ્ય વસ્તુઓની ભાગીદારી લગભગ 10% વધારી દેવામાં આવી છે, જ્યારે અસ્થિર ખાદ્ય પદાર્થોની ભૂમિકા ઘટાડવામાં આવી છે.
મોંઘવારી કેવી રીતે વધે-ઘટે છે?
મોંઘવારીનું વધવું-ઘટવું પ્રોડક્ટની ડિમાન્ડ-સપ્લાય પર નિર્ભર કરે છે. જો લોકો પાસે પૈસા વધુ હશે તો તેઓ વધુ વસ્તુઓ ખરીદશે. તેનાથી વસ્તુઓની ડિમાન્ડ વધશે અને સપ્લાય ન થવા પર તેની કિંમત વધશે. જ્યારે જો ડિમાન્ડ ઓછી હશે અને સપ્લાય વધુ હશે તો મોંઘવારી ઓછી થશે.
4.38% મોંઘવારી દરનો શું અર્થ છે?
1. સરખામણી ગયા વર્ષથી થાય છે (વર્ષ-દર-વર્ષ)
આપણે જ્યારે કહીએ છીએ કે જૂન 2026માં મોંઘવારી 4.38% છે, તો તેનો અર્થ એ છે કે આપણે તેની સરખામણી જૂન 2025 સાથે કરી રહ્યા છીએ. આ આખા એક વર્ષનો ફેરફાર છે. 4.38% એક સરેરાશ આંકડો છે જેને ‘કન્ઝ્યુમર પ્રાઇસ ઇન્ડેક્સ’ કહેવાય છે. તેમાં તમારા જીવનની સેંકડો વસ્તુઓ સામેલ છે:
- કોઈ વસ્તુના ભાવ ખૂબ જ વધ્યા હશે.
- કોઈ વસ્તુના ભાવ ઘટ્યા પણ હશે.
- જ્યારે આ બધાને એકસાથે ભેળવવામાં આવ્યા, ત્યારે સરેરાશ ખર્ચ 4.38% વધી ગયો.
2. ₹100ની વસ્તુ હવે ₹104.38 ની થઈ ગઈ
તેનું ગણિત ખૂબ જ સીધું છે. જો જૂન 2025માં તમે કોઈ સામાન ₹100 માં ખરીદ્યો હતો, તો તે જ સામાન મે 2026માં ₹104.38 નો થઈ ગયો છે.
latest video
news via inbox
Subscribe for the latest updates, promotions, and ads.
